دهانه دیافراگم به مقدار گشود‌گی لنز گفته می‌شود که میزان نوری را که باید بر روی فیلم یا حس‌گر تابانده شود تعیین می‌کند. میزان گشودگی با یک دریچه‌ی‌ قابل تنظیم، تنظیم می‌شود که عمل‌کردی مانند عمل‌کرد مردمک چشم دارد. دهانه دیافراگم بر نوردهی و عمق میدان تاثیر به سزایی دارد.

گشودگی‌های پیاپی دیافراگم نیز مانند سرعت‌های پیاپی شاتر از میزان نوری که داخل دوربین می‌شود کم می‌کند. برای این منظور، قطر دیافراگم با مضربی از 1.4 (ریشه‌ی دوم 2) کم می‌شود. بنابراین، همان طور که در تصویر می‌بینید، میزان گشودگی در هر گام پیاپی کاهش می‌یابد.

 

 

 

بر اساس معیارهای نوری، میزان گشودگی دیافراگم و قطر آن به فاصله کانونی بستگی دارد. برای مثال، قطر 25 میلی‌متری یک گشودگی بر روی یک لنز 100 میلی‌متری همان تاثیری را دارد که یک گشودگی با قطر 50 میلی‌متر بر روی یک لنز 200 میلی‌متری می‌گذارد. اگر قطر گشودگی را بر فاصله کانونی تقسیم کنید، در هر دو حالت فوق به عدد 1.4می‌رسید. توجه داشته باشید که بالا بردن میزان گشودگی بسیار کاربردی‌تر است تا کار با گشودگی ثابت. به «گشودگی‌های نسبی» عدد f یا گام f گفته می‌شود. اگر دقت کرده باشید بر روی قوس لنز و بالای 4/1 عبارت 4/f یا F4 یا 1:4 نوشته شده است.

 

 

 

از آن جایی که عدد f مضربی از فاصله کانونی است، ‌fهای «بزرگ‌تر» به گشودگی‌های کوچک‌تر مربوط می‌شوند.

 

حداکثر گشودگی یا سرعت لنز (Lens Speed یاMaximum Aperture )

 

به «حداکثر گشودگی» لنز، «سرعت لنز» نیز گفته می‌شود. گشودگی و سرعت شاتر با نوردهی، رابطه‌ی مستقیم دارند. یک لنز با حداکثر گشودگی (مثلا f/2) لنز «سریع» نامیده می‌شود چرا که دیاف بازتر به شما امکان می‌دهد با سرعت شاتر بالا (سریع) کار کنید و هم‌چنان نوردهی خوبی داشته باشید. این لنزها برای عکاسی از سوژه‌های متحرک در نور کم بسیار کاربردی هستند.

 

لنز زوم نیز حداکثر گشودگی را در هر دو حالت حداکثر لنز باز و حداکثر تله تعریف می‌کند؛ مثلا در 28-100mm f/3.5-5.6. این بدان معناست که حداکثر گشودگی در محدوده زوم برابر است با f/2.8. این نوع لنز زوم‌ها گران و در عین حال، سنگین هستند.