بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو؛ راهنمای کامل بر اساس کیلومتر، سن و علائم فرسودگی

کاهش عمق آج لاستیک منجر به طولانی‌شدن ترمز خودرو، سخت‌شدن فرمان‌پذیری و پنچری‌های ناگهانی می‌شود. به همین دلیل راننده‌های حرفه‌ای و کاربلد به‌طور جدی بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو را به‌عنوان یکی از ابتدایی‌ترین اصول مراقبت از ماشین از بر هستند. اگر راننده بداند حداقل عمق آج لاستیک چقدر باید باشد یا عمر معمول تایرها چند کیلومتر است و چه نشانه‌هایی خبر از پایان عمر لاستیک می‌دهند، قطعا می‌تواند با خرید لاستیک جلوی بروز خیلی از حوادث را بگیرد. برای تبدیل‌شدن به یک راننده حرفه‌‌ای، ابتدا باید معیارهای اصلی تشخیص زمان تعویض را بدانید، از عمر تایرها و نشانه‌های هشدار اطلاع داشته باشید و سراغ اشتباه‌های رایج راننده‌ها بابت تعویض تایر نروید. دقیقا چیزهایی که در این مقاله با هم یاد می‌گیریم.

معیارهای تشخیص بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو

برای پیدا کردن بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو باید حواستان به چند عامل باشد.

عمق آج

قانون ثابتی درباره عدد عمق آج وجود ندارد اما خبره‌های بازار 1.6 میلی‌متر را مرز ایمنی می‌دانند. کمتر از این مقدار مسافت ترمز در جاده خیس به شکل قابل توجهی افزایش پیدا می‌کند و لاستیک توان بیرون فرستادن آب را از دست می‌دهد. اگر با یک سکه یا ابزار ساده دیدید آج تقریبا هم‌سطح شیارهای کوچک داخل تایر شده، یعنی موقع تعویض است.

سن لاستیک

گاهی ماشین کارکرد کمی دارد اما لاستیک به خاطر گذشت زمان فرسوده می‌شود. همیشه توصیه می‌شود حتی اگر آج دست‌نخورده است، بعد از پنج تا شش سال از تاریخ تولید، باید برای تعویض لاستیک اقدام کرد. این نکته برای لاستیک زاپاس و تایرهایی که سال‌ها در پارکینگ بوده‌اند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

کیلومتر کارکرد

اگر دنبال عددی تقریبی هستید تا بدانید چه زمانی تایرها نیاز به تعویض دارند، می‌توانیم بازه 40 تا 60 هزار کیلومتر را برای تایرهای معمولی سواری ملاک بگذاریم. البته برخی از لاستیک‌های باکیفیت در شرایط ایده‌آل تا حدود 70 هزار کیلومتر دوام می‌آورند. رانندگی پرشتاب، ترمزهای ناگهانی و حمل بار زیاد، این عدد را پایین می‌آورد.

شرایط رانندگی

حرکت روزانه در ترافیک سنگین، جاده‌های پر از دست‌انداز، مسیرهای خاکی یا مناطق بسیار گرم فشار بیشتری به تایر وارد می‌کنند. راننده‌ای که بیشتر از حد معمول سفر جاده‌ای و خارج شهر دارد، بیشتر از هر کس دیگری باید دغدغه بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو را داشته باشد.

ظاهر فیزیکی

ترک‌های ریز روی دیواره، پارگی‌ها، برآمدگی‌های بادکرده و ساییدگی نامتقارن روی سطح لاستیک، نشانه‌هایی است که حتی با وجود آج نسبتا خوب، می‌تواند به معنی پایان عمر تایر باشد. در این حالت نباید فقط به عمق شیار تکیه کنید.

احساس پشت فرمان

اگر فرمان در سرعت‌های معمول می‌لرزد، خودرو به یک طرف کشیده می‌شود، در مسیرهای خیس و بارانی زود سر می‌خورد یا احساس شناور شدن چرخ‌ها روی آب را دارید، این نشانه‌ها می‌گویند باید وضعیت تایرها را جدی بررسی کنید.

جدول زمان تعویض لاستیک بر اساس نوع کاربرد و شرایط

عددهای جدول زیر تقریبی است و با توجه به برند، کیفیت و نحوه استفاده می‌تواند کمی جابه‌جا شود.

تایر برندهای مطرح خارجی در صورت رانندگی نرمال و نگهداری درست، می‌تواند حدود 60 تا 80 هزار کیلومتر کار کند. مطالبی مثل بهترین برند لاستیک ایرانی به شما کمک می‌کند، بفهمید تایرهای تولید داخل، به طور معمول بین 30 تا 60 هزار کیلومتر عمر دارند و انتخاب برند معتبر داخلی مثل لاستیک بارز یا لاستیک کویر تایر می‌تواند این عدد را به سمت بالای بازه ببرد.

علائم هشداردهنده زمان تعویض لاستیک

چند نشانه واضح کنار کیلومتر و سن وجود دارد که اگر آن‌ها را دیدید، باید بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو را همان لحظه بدانید.

رسیدن آج به حد مجاز یا کمتر

وقتی عمق آج به حدود 1.6 میلی‌متر می‌رسد، مسافت ترمز در جاده خیس می‌تواند تا حدود 30 درصد بیشتر شود. یعنی احتمال سر خوردن خودرو بالا می‌رود. روی اغلب تایرها میان شیارها برجستگی‌های کوچکی وجود دارد. اگر سطح آج با این برجستگی‌ها یکی شود، یعنی وقت تعویض رسیده است.

ترک‌خوردگی جداره یا آج

ترک‌های ریز در اثر نور آفتاب، تغییر دما و گذر زمان به وجود می‌آیند. به‌خصوص در خودرویی که مدت‌ها بدون حرکت در پارکینگ مانده است. اگر شبکه‌ای از ترک‌ها را روی دیواره یا بین شیارها می‌بینید، لاستیک دیگر انعطاف و مقاومت لازم را ندارد و ادامه استفاده می‌تواند به جدا شدن بخشی از آج یا حتی ترکیدن لاستیک در سرعت بالا منجر شود.

برآمدگی یا بادکردگی دیواره

اگر روی دیواره لاستیک یک برجستگی دایره‌ای یا بیضی‌شکل می‌بینید، یعنی تایر از داخل آسیب دیده است. معمولا این حالت بعد از ضربه شدید به دست‌انداز یا لبه جدول رخ می‌دهد. اندازه برآمدگی مهم نیست. هر برآمدگی یعنی باید لاستیک را فورا تعویض کنید، چون احتمال ترکیدن ناگهانی وجود دارد.

فرسودگی نامتقارن

وقتی فقط یک سمت تایر ساییده شده، معمولا مشکل از تنظیم نبودن زاویه چرخ‌ها یا فشار باد نامناسب است. در این شرایط فقط تعویض تایر کافی نیست. باید هم‌زمان فرمان، سیستم تعلیق و تنظیم باد را هم بررسی کنید. اگر چنین الگویی را روی لاستیک پراید، پژو یا هر خودروی دیگری دیدید، یعنی مدتی است ماشین به درستی تنظیم نشده است.

کاهش چسبندگی در جاده خیس

اگر در باران حتی با سرعت‌های پایین احساس می‌کنید ماشین روی آب سر می‌خورد و کنترل فرمان سخت می‌شود، یعنی آج دیگر نمی‌تواند آب را به خوبی کنار بزند. این نشانه بسیار جدی است و نباید منتظر ترک یا برآمدگی بمانید.

اشتباهات رایج در تعویض و انتخاب لاستیک

برخی از راننده‌ها به خاطر چند اشتباه تکراری هم عمر تایر را کوتاه می‌کنند و هم ایمنی خود را پایین می‌آورند.

توجه به ظاهر تایر

اولین اشتباه این است که فقط به ظاهر بیرونی توجه می‌کنند. نداشتن ترک یا برآمدگی به معنای سالم بودن تایر نیست. ممکن است عمق آج به زیر حد استاندارد رسیده باشد یا سن لاستیک از شش سال گذشته باشد. همیشه باید هم به تاریخ تولید و هم به عمق شیار توجه کنید تا بدانید لاستیک تا چه تاریخی قابل استفاده است.

نادیده گرفتن تاریخ تولید تایر

نادیده گرفتن سن تایر اشتباه بعدی است. برخی لاستیک‌ها فقط 20 هزار کیلومتر کار کرده‌اند اما هشت سال از زمان تولیدشان می‌گذرد. شاید از نظر ظاهری خوب به نظر برسند اما در باطن خشک و شکننده شده‌اند و با یک ترمز شدید می‌توانند خطرآفرین باشند. این نکته برای کسانی که تایر دست دوم می‌خرند، بسیار مهم است. معمولا تاریخ تولید و نحوه نگهداری تایر قبلی مشخص نیست.

شیوه غلط تعویض تایرها

تعویض تکی یا دو به دو بدون توجه به تعادل ماشین سومین اشتباه است. مثلا دو لاستیک جلو نو می‌شود و دو تایر عقب بسیار کهنه باقی می‌ماند. این کار می‌تواند باعث ناپایداری خودرو در پیچ‌ها و ترمزهای شدید شود. توصیه رایج این است که اگر قرار است فقط دو لاستیک را نو کنید، تایرهای نو را روی محور عقب نصب کنید تا ماشین در پیچ‌ها ثبات بیشتری داشته باشد.

وسواس بیش از حد روی ظاهر

خطای بعدی وسواس بیش از حد روی ظاهر است. استفاده از اسپری براق‌کننده تایر و لاستیک برای زیبایی بد نیست اما نباید جای مراقبت اصلی را بگیرد. مهم‌تر از براق بودن دیواره‌ها، انتخاب سایز درست با کمک راهنماهایی مثل جدول سایز لاستیک انواع خودرو و برند معتبر برای هر مدل خودرو است که به شما کمک می‌کند موقع خرید لاستیک موتور یا انتخاب بهترین لاستیک برای پژو پارس تصمیمی درست و منطقی بگیرید.

اگر تصور می‌‌کنید برای انتخاب برند هم باید وسواس به خرج دهید توصیه می‌کنم مطلب لاستیک بارز بهتر است یا کویر را بخوانید که در انتخاب تایر داخلی به شما کمک می‌کند. اگر بیشتر در شهر رانندگی می‌کنید و بودجه محدودی دارید، انتخاب یکی از برندهای داخلی معتبر و تهیه سایز مناسب مثل لاستیک پراید می‌تواند منطقی باشد. البته اگر در جاده می‌رانید یا دنبال طول عمر بیشتر و سکوت کابین هستید، باید زیر و بم لاستیک‌های خارجی را بدانید.

جمع‌بندی

بهترین زمان تعویض لاستیک خودرو زمانی است که متوحه یکی از این سه نشانه شوید؛ اولین نشانه کاهش عمق آج به حدود 1.6 میلی‌متر یا کمتر است. نشانه دوم را در تاریخ تولید لاستیک جستجو کنید. اگر پنج تا شش سال از آن گذشته، حتی اگر کارکرد کمی داشت باید از شرش خلاص شوید. در آخر اگر متوجه ترک‌خوردگی، برآمدگی، فرسودگی نامتقارن یا سر خوردن روی جاده خیس شدید یک لحظه هم غفلت نکنید.

همچنین هر 10 هزار کیلومتر فشار باد و وضعیت آج را بررسی کنید و موقع تعویض، سراغ تایرهایی بروید که از نظر سایز، برند و تاریخ تولید قابل اعتماد هستند. با این کار همیشه می‌دانید چه زمانی تایرها نیاز به تعویض دارند.

منبع: دیجی‌کالا مگ