هر آنچه باید برای خرید یک مداد عالی و با کیفیت بدانید
مداد یکی از پایهایترین و کاربردیترین ابزارهای نوشتن محسوب میشود که بسیاری از ما نوشتن با آن را یاد گرفتهایم و استفاده از آن به هر بهانهای حس نوستالژیک زیبایی را برای خیلی از افراد تداعی میکند. یک نوشتافزار پراستفاده که هرکسی در زندگیاش حداقل تجربهی یکبار استفاده از آن را دارد و استفادههای متنوع و سهولت در کار با از همه مهمتر در دسترس بودن و قیمت اقتصادیاش آن را به بهترین گزینه برای نوشتن و طراحی بدل کرده است.
مدادها، علاوه بر تنوع فوقالعاده و جذابیت ظاهری دارای کاربردهای گسترده ای نیز میباشند و یکی از اقلام اصلی در خرید مداد و نوشتافزار دانشآموزان در این روزهای نزدیک به آغاز مدارس به شمار میروند. آشنایی با انواع مدادها و کاربرهایی که دارند در کنار در نظر گرفتن نکات مهمی که در ادامه به آنها اشاره کردهایم به شما در داشتن انتخابی درست و خریدی بینقص کمک میکنند.
انواع مداد از نظر جنس
انواع مداد از نظر کاربرد
مدادهای مختلف برای اهداف گوناگون
ترتیب درجات در مداد طراحی
انواع دیگر مداد طراحی
نکات مهمی که هنگام خرید مداد باید رعایت کنید
نکات مهم دربارهی استفاده از مداد طراحی
بهترین مداد برای کنکور
مداد تست زنی، محصولی منحصربهفرد و کاربردی
بهترین مداد ایرانی
بهترین مداد خارجی
📚برای خرید لوازم تحریر و طراحی روی دکمهی زیر بزنید✏️
انواع مداد از نظر جنس
مدادها از نظر جنس نوک و سختی و نرمی به سه دستهی مختلف تقسیمبندی میشوند و در ادامه قرار است با این دستهبندیها آشنا شوید.
مداد با نوک نرم و پررنگ (B)
این مدل مداد بیشترین کاربرد را در طراحی دارد و نوک نرم و انعطافپذیر آنها برای سایه زدن بسیار ایدهآل است. نرمی نوک این نوع مداد به خاطر وجود درصد گرافیک بیشتر نسبت به خاک رس در ترکیب آنهاست که باعث نرمی و پررنگی نوک این مدل میشود. همچنین این نوع مداد مناسب دانشجویان رشتههای معماری و گرافیک نیز هست و با نوک پهن، مشکی و بسیار پررنگی که دارد برای دورگیری طرحهای نهایی و ترسیم فنی استفاده میشود.
مداد با نوک معمولی (HB)
احتمالا نام این یکی خیلی به گوشتان خورده باشد. HB بهترین مداد برای نوشتن و استفادهی روزمره است که ساختار نوک آن ترکیب متعادلی از سختی و نرمی دارد. این مداد در طراحی نیز کاربرد دارد و برای ترسیم طرحهای اولیه و خطوطی که در ادامه پاک خواهند شد مناسب است. این نوع مدادها همان مدادهای معمولی هستند که در هنگام خرید، بدون اینکه به اسم خاصی اشاره کنید اولین گزینهای است که فروشنده پیش روی شما خواهد گذاشت.
مداد با نوک سخت و کمرنگ (H)
مدادهای این گروه به دلیل استفادهی خاک رس بیشتر و گرافیت کمتر در مغزی آنها ساختاری سخت دارند. به همین دلیل کمرنگتر هستند و هتگام استفاده از آنها باید فشار بیشتری روی کاغذ وارد کرد. البته دقت کنید که نوک خشک و زبر مداد کاغذتان را پاره نکند.

انواع مداد از نظر کاربرد
سالهاست که از اختراع مداد میگذرد و این نوشتافزار کاربردی گرچه ظاهر سادهای دارد اما طی قرنها دستخوش تغییرات و پیشرفتهای مختلفی شده است. حالا مداد مدتهاست که از وسیلهای صرفا برای نوشتن به وسیلهای با کاربردهای گوناگون و متنوع بدل گشته است. داشته و تنوع فراوانی هم پیدا کرده است. در ادامهی این راهنمای خرید با انواع مداد آشنا میشوید
1. مداد گرافیتی
مداد گرافیتی رایجترین و شناخته شدهترین نوع از انواع مداد است که برای نوشتن و نقاشی از آن استفاده میشود. خیلیها نگران وجود سرب در مغزی این مداد و انواع دیگر هستند اما بگذارید همین ابتدا بگوییم که جای هیچ نگرانی نیست زیرا این مادهی سمی مدتهاست که از ترکیبات ساخت مداد حذف شده و تاریخچهی استفاده از آن به اوایل اختراع این نوشتافزار بازمیگردد. مغز مدادی که امروزه در بازار موجود فروخته میشود در حقیقت ترکیبی از گرافیت و خاک رس است. میزان سختی و نرمی (کمرنگی و پررنگی) مغز مداد، به درصد گرافیت و خاک رس بستگی دارد و همانطور که در بالا به آن اشاره کردیم هرچه گرافیت بیشتر باشد، مداد نرم تر (با درجه بندی B) و هرچه خاک رس بیشتر باشد، مداد سختتر (با درجهبندی H) خواهد شد.
مزایای طراحی با مدادهای گرافیتی
مدادهای گرافیتی که امروزه با اهداف طراحی و نقاشی تولید میشوند، این مزیت را دارند که اثرشان پخش نمیشود و دیگر سطوح نقاشی شما را کثیف نمیکند. این درحالی است که زغال معمولا پخش میشود و علاوه بر این برای کودکان نیز بسیار خطرناک است. مدادهای گرافیتی قابلیت حمل آسانتری دارند و بدون آنکه جایی را آلوده و کثیف کنند، میتوانید آنها را به همراه داشته باشید. کار با مدادهای گرافیتی اساسا راحتتر از زغال است بنابراین اگر در طراحی مبتدی هستید، توصیه میکنیم ابتدا از این مدادها استفاده کنید و سپس در صورت تمایل به سراغ زغال بروید. مدادهای گرافیتی برای نقاشی در ابعاد کوچک (مثلا یازده در چهارده اینچ) هم مناسب هستند اما برای طراحی با زغال نیاز به کاغذهای بزرگتر است. همچنین ترتیب مداد طراحی که آن را در ادامه توضیح خواهیم داد در مدادهای گرافیتی موضوعیت دارد و در سایر انواع مداد، مطرح نیست.
2. مداد اتود، مکانیکی یا نوکی
مداد مکانیکی که در اصطلاح آن را مداد نوکی یا اتود هم مینامند، نوعی از مداد با پوشش غیرچوبی (پلاستیکی یا فلزی) است. این مدادها قابل تراشیدن نیستند و مکانیزم و عملکرد آنها بر مبنای تجدید نوک به شیوهی فشاری و مکانیکی است. نوک اتودها ضخامتهای مختلفی دارد که از 0.3 آغاز و به 0.9 ختم میشود اما رایجترین آنها در ایران 0.5 و 0.7 است. در راهنمای خرید مداد توصیه میشود مدادهای مکانیکی برای محصلین کمسن و سال انتخاب نشود زیرا نوک نازک این مدادها بسیار شکننده است و برای بچههایی که تازه نوشتن را آغاز کردهاند و تسلطی بر میزان فشار به مداد ندارند، مناسب نیست. از مزایای این نوع مداد میتوان به صرفهی اقتصادی آن اشاره کرد که با استفادهی درست و تنها با خرید نوک میتوان تا مدتها از آن استفاده کرد.
3. مداد آبرنگی
یکی از جدیدترین و جالبترین انواع مداد که ارزش خرید بالایی دارد. مداد آبرنگ دارای نوعی مغزی رنگی قابل حل در آب است که تأثیر و نقشی مشابه آبرنگ ایجاد میکند. از این مدل مداد میتوان هم به صورت خشک و هم مرطوب استفاده کرد که همین ویژگی از مهمترین دلایل خرید آن است.
4. مدادرنگی
مغزی این مدادها با مدادهای گرافیتی تفاوت دارد. ترکیبی از موم و مواد معدنی با رنگدانههایی خاص، هستهی مدادرنگی را میسازد. هرچه غلظت رنگدانهها بیشتر باشد، مدادرنگی مرغوبتر است. برخی مدادرنگی را برای استفاده در مدرسه میخواهند و برخی دیگر قصد دارند از آن برای مقاصد تخصصی و حرفهای استفاده کنند. این محصول هم به صورت تکی به فروش میرسد و هم میتوان آن را در بستههای چندهزارتایی خریداری کرد.
5. مداد تصحیح
نوعی مداد با مغزی سرخ رنگ است که از مدادهای سخت محسوب میشود و اثرگذاری و مقاومت بیشتری نسبت به سایر مدادها دارد. از این مدادها برای تصحیح برگهها و علامتگذاری استفاده میشود و به این ترتیب، نوشتافزار محبوب معلمان است.
6. مداد مبتدیها
مدادهای مخصوص مبتدیها ساختاری مقاومتر از انوام معمولی مداد دارند. این نوع مدادها معمولا مقطعی مثلثی شکل (حتما میدانید که مثلث پایدارترین شکل هندسی است) دارند و قطورتر هستند. چنین مدادهایی مخصوص کودکان و بهطور کلی افرادی است که به تازگی شروع به یادگیری نوشتن و استفاده از مداد کردهاند.
7. مداد زغالی
از این نوع مداد برای سایهزنی، لکهگیری و ایجاد تناژهای متراکم و عمیق در نقاشی و طراحی استفاده میشود و معمولا هنرمندان و افراد باتجربه در نقاشی هستند، از آن استفاده میکنند.

مدادهای مختلف برای اهداف گوناگون
مدادها تنوع فوقالعادهای دارند و مهم است که چه هدفی از خرید مداد دارید. اشتباه در خرید مداد مناسب ممکن است نتیجهی دلخواهتان را در پی نداشته باشد. راهنمای خرید مداد مناسب به شما کمک میکند با مدادهایی مناسب نوشتن، نقاشی، طراحی و … آشنا شوید.
1. نوشتن
مدادهای گرافیتی HB که دارای درجه متعادلی از سختی و نرمی هستند، برای نوشتن روزمره بسیار مناسب هستند. اغلب افراد معمولا در امتحانات از خودکار استفاده میکنند، اما برای امتحانات تستی که توسط رایانه تصحیح میشوند توصیه بر استفاده از مداد نرم است.
بر این اساس از مداد B2 که مغزی نرمتر دارد، به عنوان مداد مناسب کنکور استفاده میشود. اگر قصد دارید برای نوشتن از مداد نوکی استفاده کنید، ما به شما سایز نوک 0.5 و 0.7 با درجهی سختی HB را توصیه میکنیم.
2. طراحی و نقاشی
طیف گستردهای از مدادها برای طراحی و نقاشی تولید میشوند که هرکدام کاربرد خاصی دارند. هنرمندان حرفهای معمولا انواع مورد نیاز خود را میشناسند و از مدادهای خاص و متعدد استفاده میکنند. افراد مبتدی بهتر است ابتدا تعداد کمتری از مدادها را تهیه کنند تا به تدریج و در حین استفاده بفهمند چه نوعی از مداد بیشتر به کارشان میآید. اگر قصد دارید از انواع مداد نوکی برای طراحی و نقاشی استفاده کنید، بهتر است انواع نازکتر (0.3) را برای طرح اولیه و رسم دقیق و انواع ضخیمتر (0.9) را برای سایه زدن و دورگیری استفاده کنید.
ترتیب درجات در مداد طراحی
در مداد طراحی، هریک از گروههای H و B، دارای درجه و شماره هستند. شمارهبندی این مدادها از 1 شروع و به 9 ختم میشود. به این ترتیب در مدادهای گروه H ،H از همه نرمتر و 9H از همه سختتر است. این مدادها خطوطی کمرنگ در طراحی ایجاد میکنند. از آنجا که نوک این مدادها سخت است، پوشش چندان وسیعی نمیتوان با آنها ایجاد کرد. بنابراین بیشتر به کار کشیدن خطوط کمرنگ و نوشتن میآیند.
در انواع مداد طراحی گروه B ،B سختترین مداد و B9 نرمترین مداد است. مدادهای این گروه خطوط اثر پررنگتری دارد و برای پوششهای وسیعتری میتوان از آنها استفاده کرد. در این جدول ترتیب مداد طراحی از راست به چپ، از نرم به سخت، قرار گرفته است.

انواع دیگر مداد طراحی
انواع دیگری از مدادهای طراحی هستند که ساختار آنها با مدادهایی که تا اینجا توضیح دادیم، تفاوت دارد.
1. مداد بدون چوب
برخی دیگر از انواع مداد طراحی سیاه قلم، پوشش و نگهدارندهی چوبی ندارند. نام دیگر آنها قلم گرافیتی است. سری B این مدادها برای طراحی و به ویژه اسکیسزنی در معماری مناسب است و در درجهبندیهای زوج B (B2، B4، B6 و B8) تولید میشود. البته ممکن است برخی تولیدکنندگان درجات متفاوتی از آن را تولید کنند. این مدادها به تیز کردن نیاز ندارند.
2. مداد کنته
مداد کنته Conte Drawing Pencil، یک مدیوم طراحی و نقاشی متشکل از گرافیت پودری فشرده یا زغال چوب مخلوط با پایهی رسی در مقطع مربع. کنته در سال 1795 توسط Nicolas-Jacques Conté اختراع شد که ترکیبی از خاک رس و گرافیت را در پاسخ به کمبود گرافیت ناشی از جنگ های ناپلئون (زمانی که محاصره دریایی بریتانیا مانع واردات به فرانسه میشد) ایجاد کرد. مدادهای کنته این مزیت را داشت که تولید مقرون به صرفه بود و ساخت آن در درجه های سختی کنترل شده آسان بود.
این مداد در ایران به اشتباه با مداد زغالی یکی دانسته میشود اما در واقع با آن متفاوت است. جنس مداد کنته از ترکیب موادی طبیعی چون اکسید آهن (به رنگ قهوهای مایل به سرخ)، اکسید تیتانیوم (به رنگ سفید) و دیگر مواد شامل گرافیت و زغال تشکیل میشود. نکتهی مهمی که باید به آن توجه کنید وجود تنوع رنگی در مداد کنته است در صورتی که در مداد زغالی این ویژگی وجود ندارد. مداد کنته انواع مختلفی در بازار دارد که در ادامه به آنها اشاره میکنیم.
مداد شمعی کنته Conte Crayon
این مدل کنته در بازار به مداد شمعی Conte Crayon معروف است. قطعات ۱۰ سانتیمتری که سطح مقطعی مربع شکل دارند و فاقد پوشش چوبی هستند. از این نوع کنته برای ترسیم بافتهای پهن بر روی کاغذ یا مقوای طراحی و یا ترسیم خطوط نازک با لبه طولی استفاده میکنند.
مداد کنتهی سافت Soft Conte
مداد کنتهی نرم، دارای مغزی نرمتری نسبت به مدل های دیگر کنته است. میزان تیرگی این مدل عمق بینظیری دارد که سبب میشود نتیجهی نهایی کار شما جلوهی بیشتری پیدا کند.
مداد کنتهی مدیوم Medium Conte
این نوع کنته دارای روغن کمتری نسبت به نوع سافت و روغن بیشتری نسبت به کنتهی هارد یا کنتهی زغالی است.
مداد کنتهی هارد Hard Conte
کنتهی هارد یا مداد کنتهی زغالی مغزی فشردهتر و سختتری دارد. این مداد کنته دارای روغن کمتری نسبت به دیگر انواع این مدل است. در نتیجه برای طرحهایی که نیاز به رنگ سیاه کمتری دارند مناسب است. از کنتهی هارد یا زغالی برای کشیدن تارهای مو و گاهی هم خطوط نازک و ظریف استفاده میشود. این مداد کنته با مغز فشردهای که دارد کیفیت بالایی را به طراحی سیاه قلم شما میبخشد و عمر بیشتری نیز دارد.
مداد کنته پاریس Conte Paris
این مداد کنته با برند پاریس در بازار به دلیل داشتن روغن بیشتر نسبت به کنتهی سافت و هارد، دارای رنگ سیاه با تیرگی زیاد است. از این رو کنته پاریس به عنوان رنگ پالت در طراحیها کاربرد دارد.
مداد کنته سفید White Conte
مداد کنته سفید برای ایجاد امواج نوری و کنتراست در طرحها استفاده میشود. همچنین در طراحی بافت مو و صورت هم کاربرد دارد. گاهی پیش میآید که طرحی را کشیده و قسمتی از آن را با پاککن، پاک میکنیم اما آن قسمت بعد از پاک کردن خطوط شفافیت و درخشندگی مورد انتظار ما را ندارد. در این صورت میتوانید از کنتهی سفید استفاده کنید.

کاربرد مداد کنته در طراحی سیاه قلم
مداد کنته در طراحی سیاه قلم کاربرد بسیاری دارد که می توان به کمک آن پرترههای بسیار زیبا یا منظرههای متنوع ترسیم و نقاشی کرد. همچنین می توان از آن در ترسیم اسکچ یا طرح اولیه استفاده کرد. می توان از این نوع مداد در ایجاد کنتراست زیاد بر روی کاغذ یا مقوای طراحی سفید و یا رنگی به راحتی استفاده کرد. اثر مداد کنته به راحتی بر روی هر نوع کاغذ یا مقوای طراحی ایجاد میشود و و رنگ خطوط ترسیم شده به وسیله این نوع مداد به راحتی با هم ترکیب میشوند.
مدادهای کنتهی حرفهای پاریس
برند پاریس از دیگر مارکهای بسیار حرفهای و البته پر طرفدار در زمینه طراحی سیاهقلم بوده که محصولات بینظیری را به بازار عرضه کرده است. تقریباً همه اساتید و طراحان زبردست برند فرانسوی پاریس را میشناسند و تجربهی کار با آن را داشتهاند. پاریس انواع مداد کنته برای تکنیکها و طراحیهای مختلف را تولید کرده و جای هیچ کمبودی باقی نگذاشته است. با بررسی مدادهای پاریس متوجه میشوید که بسیار نرم بوده و در آنها کمترین ناخالصی به چشم نمیخورد.
همین مسئله سبب شده نرمی ایدهآلی داشته باشد اما برای هنرآموزان مبتدی توصیه نمیشود چون به قدرت و مهارت دست زیادی نیاز دارد. این مداد بسیار پررنگ بوده و اثر خوبی روی کاغذ به جا میگذارد اما بهتر است دقت کنید که با پاککن نمیتوانید آن را بهصورت کلی پاک کنید و تنها مقداری کمرنگ میشود. نکتهی دیگر در مورد مدادهای پاریس این است که در صورت واردشدن ضربه، از داخل دچار شکستگی میشوند و باید همیشه در کاور باشند. البته این مورد ضعف مداد نیست و علت آن خلوص بالای مواد موجود در مغز است.
با اینکه این برند در ردهی حرفهای میتواند در صدر لیست بهترین مارک مداد کنته باشد، اما شاید تنها مسئلهای که در مورد مدادهای پاریس مطرح میشود قیمت بالای آنها است. اگر بخواهید مدادهای کنته پاریس را بهصورت تک قلمی خریداری کنید حداقل باید چیزی حدود 70 الی 80 هزارتومان پرداخت کنید. مداد پاستل کنتهی پاریس یکی از گرانترین مدادهای طراحی بوده که قیمتی حدود 160 هزار تومان دارد! بستههای چندتایی این برند نیز از یک میلیون شروع میشود و تا 4 میلیون نیز میرسد!
مدادهای کنتهی فابرکاستل
یکی از برندهای بسیار مطرح در حوزهی لوازمالتحریر و ابزار طراحی، فابرکاستل بوده که محصولات بسیار متنوعی برای انواع کارهای هنری تهیه میکند. این برند آلمانی نیز از بهترین و حرفهایترین مارکها در زمینه تولید مدادهای کنته به شمار میرود و میتواند نظر هر هنرآموزی را به خود جلب کند. از ویژگیهای مثبت این محصول دوام بسیار بالای آن است. همچنین این مدل مانند سایر مدلهای تخصصی از کثیف شدن دست و پخش شدن رنگ جلوگیری میکند.
این مداد از نظر نرم بودن و کیفیت رنگ عالی است و میتوانید حتی باریکترین و ظریفترین خطوط را نیز به بهترین شکل با آن بکشید. بهتر است در نظر داشته باشید که برای تولید مدادهای این برند نیز متریالهای بسیار مرغوب و فرایندهای صنعتی بسیار پیچیدهای طی شده و به تبع قیمتی نزدیک به محصولات پاریس دارد. با اینحال اما فابرکاستل را میتوان در گروه بهترین مارک مداد کنته جا داد چرا که قیمت بستههای چندتایی آن در مقایسه با برند پاریس بسیار اقتصادیتر و مقرون به صرفهتر است.
3. مداد زغالی
مادهی سازنده در انواع مداد طراحی زغالی، ترکیبی از زغال، واکس و خاک رس است. این نوع از مداد تنها در رنگ سیاه وجود دارد زیرا ماده اصلی آن زغال است.
4. مداد سایهزنی
انتخاب مداد مناسب برای تکنیکهای نقاشی به نظر استاد و آموزگار نیز بستگی دارد اما معمولا از مدادهای سختتر (H) برای خطوط و سایههای دقیق و واضح استفاده میشود و برای سایهها و طرحهای مبهم از مدادهای نرمتر (B) استفاده میشود.
تیرهترین سایهها با مدادهایی درجه بالا از گروه B (4B تا 9B ) ایجاد میشوند.

5. مداد رنگآمیزی
رنگآمیزی یکی از لذتبخشترین کارهای هنری است که هم کودکان و هم بزرگسالان آن را دوست دارند و اثرات مثبت آن از لحاظ روانشناسی نیز اثبات شده است. انواع گوناگونی از مداد برای رنگآمیزی وجود دارد اما برای رنگآمیزی زیبا و باکیفیت، به مدادی نیاز دارید که رنگدانههای قوی و باثبات (مقاوم در برابر نور خورشید، اشعه ماوراء بنفش و حل در آب) داشته باشد. مداد شمعی و مدادهای پلی کروم از بهترین نمونههای مداد برای رنگآمیزی هستند.
نکات مهمی که هنگام خرید مداد باید رعایت کنید
جدای از همهی معیارهایی که تا اینجا برای انتخاب مداد مناسب ارائه دادهایم، نکات مهم دیگری نیز وجود دارند که شاید کمتر به آنها توجه کنیم.
- پوششخارجی بیشتر مدادها از چوب است اما همهی چوبها نیز مناسب ساخت مداد نیستند و از نظر کیفیت باهم فرق دارند. چوب درخت «سرو بخور» که نوعی چوب معطر است، مرغوبترین چوب برای تولید مداد به شمار میرود. این چوب در برابر پوسیدگی و حشرات مقاومت خوبی دارد و از نظر بهداشتی نیز انتخاب مناسبی است. انواع دیگر چوب مورد استفاده در ساخت مداد، چوب صنوبر سفید و باسوود هستند.
- در برخی از انواع مدادهای گرافیتی به جای خاک رس، از موم در ترکیب با گرافیت استفاده میشود.
- مقطع مدادها متنوع هستند؛ برخی گرد، برخی مثلثی و برخی ششضلعی. برای کاربردهای روزمره مداد ششضلعی بهترین انتخاب است و مبتدیان بهتر است از مدادهای با مقطع مثلثی استفاده کنند.
نکات مهم دربارهی استفاده از مداد طراحی
برای گرفتن نتیجهی بهتر از انواع مداد طراحی باید متناسب با کارایی هر مداد از آن استفاده کنید و بدین منظور بهتر است چند مداد با درجات مختلف را کنار دستتان داشته باشید. برای مثال اگر بخواهیم با فشار بیش از حد بر مداد HB اثر تیرهتری ایجاد کنیم، ظاهر کار مومی میشود. روش توصیه شده در این مورد، استفاده لایهلایه از چند درجه مختلف مداد است. ترتیب مداد طراحی در این روش لایهای از مداد سخت به نرم است.