مجوز ویرایش ژنی رویان انسان در بریتانیا صادر شد

زهرا غلامی ۱۳ بهمن ۱۳۹۴ | ۱۱:۳۰ 24 جولای 2018 زمان مورد نیاز برای مطالعه: ۲ دقیقه
ویرایش ژنتیکی رویان

یک دانشمند زیست‌شناسی رشد به نام «کتی نیاکان» (Kathy Niakan) از مقامان بریتانیایی مجوز دریافت کرده که با استفاده از یک تکنولوژی ویرایش ژن به نام CRISPR/Cas9 تغییراتی در رویان انسان به وجود بیاورد. کتی نیاکان در موسسه‌ی «فرانسیس کریک لندن» به عنوان یک زیست‌شناس مشغول به کار است.

هدف دکتر نیاکان این است که درک بهتری از نقش ژن‌های اصلی در روزهای اولیه‌ی رشد رویان انسان به دست بیاورد. به همین منظور، او به سازمان «بارورسازی انسان و رویان‌شناسی» (HFEA) تقاضانامه‌ای فرستاده بود تا بتواند از تکنولوژی CRISPR/Cas9 برای ویرایش ژن استفاده کند.

CRISPR/Cas9 یک فناوری جدید در علم پزشکی برای ویرایش ژن است و محققان و جامعه‌ی پزشکی امیدهای زیادی برای آن دارند؛ چرا که به کمک آن می‌توان ژن‌های معیوب را برداشته و با ژن‌های سالم جایگزین کرد. این تکنیک در سال ۲۰۱۵ روی یک موش آزمایشگاهی مبتلا به بیماری فلج تحلیل ماهیچه‌ای انجام شد و نتیجه‌ی آن موفقیت‌آمیز بود.

سازمان HFEA درخواست او را در جریان نشست کمیته‌ی صدور مجوز تایید کرد. این سازمان مجوزهای تحقیق در زمینه‌ی رویان، اسپرم و تخم‌ها را در بریتانیا صادر می‌کند. در صورت‌جلسه‌ی آن نشست عنوان شده که از دیدگاه اعضای کمیته، تکنولوژی CRISPR/Cas9 در مقایسه با دیگر تکنیک‌های ویرایش ژن، پتانسیل بیشتری برای موفقیت دارد و یک روش درست برای تحقیق و جمع‌آوری داده درباره‌ی نقش ژن‌ها در رویان به حساب می‌آید.

البته سال‌هاست که بر سر مسایل اخلاقی مربوط به ویرایش ژنوم‌های رویان بحث و مشاجره‌ی زیادی وجود دارد که اخیرا شدت هم گرفته است. منتقدان می‌گویند، مطالعاتی از نوع پیشنهادی نیاکان می‌توانند اولین قدم به سمت «طراحی نوزادان» یا حتی «به‌نژادی» یا همان اصلاح نژاد باشند.

اما امروزه، بسیاری از دانشمندان از تصمیم سازمان HFEA استقبال کرده‌اند. «پیتر براود» (Peter Braude) یکی از استادان جراحی زنان و زایمان در دانشگاه کینگز لندن در بیانیه‌ای گفته: “من بسیار خوشحال هستم که مسوولان سازمان HFEA این پروژه‌ی مهم را تایید کردند.” در این بیانیه همچنین آمده است: “به کمک ابزارهای ویرایش ژن می‌توانیم شناخت بیشتری از مکانیسم‌های ژنتیکی که تقسیم سلولی را در رویان کنترل می‌کنند، به دست بیاوریم. این مکانیسم‌ها، در تضمین سلامت رشد و کاشت طبیعی نقشی حیاتی دارند. اگر اختلالی در آنها ایجاد شود، ممکن است به سقط خود به خودی یا عدم موفقیت در کاشت رویان منجر شود.

نیاکان به هیچ عنوان قصد ندارد رویان تغییر داده شده را در رحم بکارد؛ فقط صبر می‌کند تا هفت روز رویان تمام شود و به مرحله‌ی کاشت برسد. آزمایش او به هیچ روش درمانی پزشکی خاصی منجر نخواهد شد، اما به دانش بهتر از اصول بنیادی زیست‌شناسی رشد منجر خواهد شد. این آزمایش ممکن است به درمان موارد خاصی از نازایی کمک کند، چرا که بعضی از تخم‌های بارور شده نمی‌توانند به مرحله‌ی کاشت برسند.

منبع: Science Mag

برچسب‌ها :
دیدگاه شما

۵ دیدگاه
  1. شاهرخ شاهرخ

    کنجکاوی بشر امری اجتناب ناپذیره و نمی شه به هیچ علت اخلاقی و غیر اخلاقی این گونه تحقیقات رو برای مدت طولانی کنار گذاشت. اگه گروه یاکشوری تصمیم بگیرند اینکارو بکنند فقط از بقیه عقب میفتند. اینکه نتیجه ی این آزمایشها مارو به کجا می بره در واقع صورت دیگری از این سوال اساسی تره که اساسا هوش برای حیات مفیده یا نه . به هر حال ما باهوشیم و نمی تونیم بشینیم ودر و دیوارو نگاه کنیم.

  2. افشین افشین

    ببخشید دوست عزیز “هنوز بسیاری از کد های ژنتیکی به صورت یک راز باقی مانده و درک بشر از ژن ها بسیار مبهم و ناچیزه” ؟!؟!؟!؟!؟!؟!؟!؟!
    تا اونجا که من خبر دارم سال 2003 کل ژنوم انسان توالی یابی شده!! اونوقت خیلی از کدهای ژنتیکی بصورت یک راز باقی مونده؟!؟!!؟!؟؟!
    بعدش هم یک روشنگری اضافه کنم:
    اول دوباره این جمله رو بخونید: “نیاکان به هیچ عنوان قصد ندارد رویان تغییر داده شده را در رحم بکارد؛ فقط صبر می‌کند تا هفت روز رویان تمام شود و به مرحله‌ی کاشت برسد. آزمایش او به هیچ روش درمانی پزشکی خاصی منجر نخواهد شد، اما به دانش بهتر از اصول بنیادی زیست‌شناسی رشد منجر خواهد شد. این آزمایش ممکن است به درمان موارد خاصی از نازایی کمک کند”
    این مجوز برای درمان بیماری ها نیست، این مجوز فعلا فقط برای تحقیق روی مسیرهای بسیار پیچیده نمو و تکوین انسان در مراحل اول حیات و رویانی و جنینی هستش تا فعلا فقط این مسیرهارو بتونن کشف کن، یک بیماری ژنتیکی به این راحتی نیست که فقط یه ژن یه کُدش(باز) تغییر کنه و یه بیماری و بوجود بیاره، مخصوصا بیماری های مادرزادی که تقریبا خیلی مبهمن و ممکن چندین ژن باهم تو مسیرهای مختلف تکوینی همکاری داشته باشن.
    و این مجوز فعلا فقط برای همینه، که در آیــــــــــــــــــــنـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــده بشه ازش استفاده کرد برای درمان

  3. V Lord V Lord

    هر چند به نظرم اصلاح ژنتیکی اجتناب ناپذیره ولی کار به شدت خطرناکیه.
    کوچکترین اشتباه مهلک خواهد بود.

    هنوز بسیاری از کد های ژنتیکی به صورت یک راز باقی مانده و درک بشر از ژن ها بسیار مبهم و ناچیزه.

    به نظرم اصلاح ژنتیکی زمانی کم خطر خواهد بود که بعد از یه تحول حسابی در بحث ژنتیک انجام بشه و تو این زمینه نباید کورمال جلو رفت و البته جای آزمون و خطا هم نیست .

  4. افشین افشین

    HFEA قبلا هم بخاطر سازمانی که اولین مجوزها رو برای درمانهای ژنتیکی امضا کرده بود مورد انتقاد شدیدی بود، طوری که درسالهای گذشته شدیدا به دنبال اینن که این سازمان رو منحل کنن. خیلی خوشحالم که مجوز این کار رو هم دادن.
    از قانون” اخلاق زیستی در ژنتیک” متنفرم
    درسته میشه باهاش کارای خیلی ضدبشرانه ای انجام داد مثل نازی ها که دست به یوژنیک نسل ها زدن و خیلی های دیگه
    ولی این دقیقا مثل استفاده از اینترنته و اتومبیل ِ
    هم جنبه خوب داره هم جنبه بد
    نمیدونم مثلا چرا قانونی برای استفاده از سیگار نیست که هیچ جنبه خوبی نداره و فقط و فقط داره سالانه میلیونها نفر و خونواده رو بدبخت میکنه اونوقت تو تمام علم ها فقط برای زنتیک میان قانون اخلاق تعیین میکنن!!
    هرچند که مطمئنم دستکاری ژنتیکی رویان انسان خیلی وقته شرون شده، و حتی انسانهای زیادی هم 100% بوجود اومدن، شایدهم نسلها…
    بهرحال وقتی انسان به یه پیشرفتی میرسه جلو گرفتنش یه کار مضحک ِ، چون توانش رو داریم، مثلا خیلی از کشوراای دیگه میگن این دخالت در کار خداست!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!! خب اگه ما بتونیم درکار خدا دخالت کنیم، پس خدا خیلی ضعیف ِ!!!!!!!!
    ولی این هیچ منافاتی با کار خدا نداره
    خدا این جهان و کاینات رو ساخته که مطمئنا تا نسلها نسلها نسلها نمیتونیم حتی 1% رو هم درک کنیم…
    وقتی ما به یه علمی میرسیم یعنی خدا خودش خواسته که بهش برسیم و این در مسیر تکاملمون قرار داره،
    امیدوارم مسیرهای تکوینی مراحل اولیه رویان و جنین انسانی به خوبی کشف بشه که بشه دنیایی عاری از درد انسان هایی رو داشته باشیم که از نقص های ژنتیکی و مادرزادی رنج میبرن…
    ممنون بابت انتخاب مطلب خوبتون

  5. محسن صالح محسن صالح

    این تکنیک جدید ویرایش ژن با تفهیم بهتر مکانیسم های سلولی و مولکولی و همچنین دست ورزی ژنها برای ایجاد صفات ایده آل می تواند موارد نقص ژنتیکی را در رویان تا قبل از ایجاد نوزاد اصلاح کنه و بنابراین بسیاری از بیماری های ناخواسته ی ژنتیکی که به واسطه وراثت یا ازدواج های فامیلی ایجاد می شودکنترل کرد تا جامعه ای سالمتر داشته باشیم.رعایت اصول اخلاقی البته در اجرای این پروژه ها حرف اول را میزند