جین گری چه اهمیتی برای آیندهی دنیای سینمایی مارول دارد؟
مارول اخیراً مردان ایکس تازهی خود را انتخاب کرده است. اما یکی از آنها که مدتهاست از حضورش در آیندهی دنیای سینمایی مارول خبر داشتیم، جین گری با بازی سیدی سینک (از سریال «چیزهای عجیب») است که حتی پیش از رسمی شدن کاراکترش در فیلم «مرد عنکبوتی: روز کاملاً جدید» (Spider-Man: Brand New Day)، شایعات به حضور او در MCU اشاره میکرد. در ادامه میخواهیم سری بزنیم به تاریخچهی حضور جین گری در کمیکها، کارتونها و فیلمهای گذشتهی مردان ایکس تا ببینیم چرا این قهرمان، نقش مهمی در آیندهی دنیای سینمایی مارول خواهد داشت.
«مرد عنکبوتی: روز کاملاً جدید» با شکستن چندتایی رکورد باکس آفیس، نهنتها یک فیلم ابرقهرمانی بزرگ، که به یک پدیدهی واقعی در سینما تبدیل شده است. این فیلم همچنین توانست بسیاری از مخاطبانی را که چند سال گذشته از دست فیلمهای ضعیف مارول خسته شده بودند، به دنیای سینمایی مارول بازگرداند. برخیهایشان هم هیچوقت از مارول خسته نشده بودند و وقتی بالاخره سر و کلهی کاراکتر سیدی سینک روی پردهی سینما پدیدار شد، نفسهایشان را در سینه حبس کردند. هم استودیوی مارول و هم سونی پیکچرز در طول یک سال گذشته بهشدت کوشیدند هویت شخصیت سیدی سینک را در فیلم جدید مرد عنکبوتی مخفی نگه دارند. با این حال، طرفداران و نظریهپردازان در اینترنت مدتها بود که میدانستند او چه نقشی را بازی خواهد کرد.
آنهایی که خیلی با مردان ایکس و تاریخچهی مارول آشنایی ندارند، احتمالاً از واکنش هواداران سینهچاک مارول به حضور جین گری در «روز کاملاً جدید» متعجب شدهاند. اما بیابید نگاهی بیندازیم به این شخصیت و جایگاه او خارج از دنیای سینمایی مارول و اینکه چرا ممکن است جین گری در سالهای آینده نقش بسیار مهمی در دنیایی داشته باشد که مارول اکنون در پی تثبیت آن است.
جین گری در کمیکها
در کمیکهای مارول، جین گری برای اولین بار در سال ۱۹۶۳ میلادی در شماره ۱ کمیک «مردان ایکس» در کنار گروهی از همکلاسیهای جهشیافتهاش معرفی شد که در مدرسهی چارلز اگزیویر تحصیل میکردند. از دوستان نزدیک جین میتوان به اسکات سامرز یا همان سایکلاپس اشاره کرد، هنک مککوی با اسم مستعار بیست، آیسمن بابی دریک و وارن ورثینگتون سوم معروف به انجل هم از دیگر دوستان او هستند. جین گری در همان اولین روزهایش در آکادمی خصوصی در وستچستر نیویورک، با مگنیتو و گروهی هم که آن زمان به برادری جهشیافتگان شیطانی شناخته میشدند مواجه میشود.
در کنار مردان ایکسِ اگزیویر، جین نام مستعار مارول گرل (Marvel Girl) را هم برای خود انتخاب میکند. سپس یاد میگیرد چطور بر تواناییهای تلهکینتیک و تلهپاتی خود مسلط شود و از دنیایی دفاع کند که از جهشیافتههایی مثل خودش میترسد و از آنها متنفر است. جین در این میان رشد میکند، بالغ میشود و با اسکات گرم میگیرد.
در دنیای خودمان، کمیکهای اصلی «مردان ایکس» (که بعدها نام The Uncanny X-Men را بر آن گذاشتند) موفقیت چشمگیری به دست نیاورد و عملاً در ۱۹۷۰ کنسل شد؛ هرچند با چاپ مجدد جلدهای قبلی به حیات خود ادامه داد. وقتی نویسندگان و هنرمندان جدیدی سال ۱۹۷۵ دوباره سراغ مردان ایکس آمدند و آن را احیاء کردند، بالاخره این کاراکترها مخاطبان خود را پیدا کرده و کمیکها به موفقیت رسیدند. موفقیت مردان ایکس، این گروه را به بخشی مهم از گروه شخصیتهای مارول تبدیل کرد. مشخصاً جین هم در کنار مردان ایکسِ دیگر طعم این موفقیت را چشید؛ هرچند نام مستعار مارول گرل را کنار گذاشت.
در سال 1976، جین یکی از اولین مرگهایش از چندین مرگی را از سر گذراند که بعدها در کمیکها در انتظارش بود. طی این فرایند، جین با موجودی کیهانی به نام فینیکس فورس (Phoenix Force) ترکیب میشود که قدرتهای او را به شکل فزایندهای افزایش میدهد. با این حال، جین همچنان به دوستانش و آرمان اگزیویر وفادار میماند. نویسندگان بعدی نشان دادند که فینیکس تنها خودش را متقاعد کرده که جین است. اما آخرسر مهم نیست که چه کسی خودش را به عنوان تلهپات گروه معرفی میکند، او لباس زرد-سبز-مشکی به تن کرده و هویت ابرقهرمانی تازهای را میپذیرد: فینیکس.
این روند به همین شکل تا چند سال ادامه یافت. اما نیروی فینیکس در نهایت تحت تأثیر یک جهشیافتهی شرور قرار گرفته و در نهایت به دارک فینیکس (Dark Phoenix) تبدیل میشود که ویرانی زیادی در فضا به بار میآورد. داستان خیلی به نفع جین پیش نرفته و او دوباره میمیرد.
مدتی بعد، اسکات با زنی به نام مدلین پرایر آشنا میشود و با او ازدواج میکند که نهتنها بهشدت شبیه جین است، که در واقع یک کلون از جین به حساب میآید. آنها در نهایت پسردار میشوند و نامش را نیتن میگذارند. در ادامه، نقاب از ماهیت واقعی مدلین برداشته و نیتن به آیندهای دور فرستاده میشود؛ جایی که در نهایت نیتن هویت کیبل (Cable) را به خود میگیرد، شخصیتی که جاش برولین در فیلم «ددپول ۲» (Deadpool 2) نقش آن را بازی میکرد.
در طول این مدت جین دوباره برمیگردد و به یکی از شخصیتهای مهم مردان ایکس تبدیل میشود؛ به ویژه مردان ایکسی که اغلب بینندگان کارتون دههنودی «مردان ایکس» با آن آشنا هستند. این کاراکتر در نهایت با قدرت فینیکس پیوند میخورد و دوباره میمیرد (و چرخه حداقل برای یک بار دیگر تکرار میشود). در کمیک های فعلی مارول، او در کنار مردان ایکس می جنگد. علاوه بر این، مدرسهی جهشیافتهها حالا به نام جین گری نامگذاری شده است.
بنابراین، واضح است که جین گری چه نقش پررنگی در تاریخچهی کمیکهای مارول دارد و نهتنها یکی از مهمترین اعضای مردان ایکس، که به نوبهی خود، یکی از مهمترین و قدرتمندترین قهرمانان مارول به حساب میآید.
جین گری در کارتونها و فیلمهای سینمایی
جزئیات زندگی جین شاید یاد همه نباشد؛ اما آنهایی که سالهای دور در تلویزیون و سینما مردان ایکس را تماشا میکردند، احتمالاً تاحدودی بالا و پایینهای زندگی جین را میدانند. به واسطهی بازگشت «مردان ایکس ۹۷» به تلویزیون، احتمالاً خیلیهایتان با کارتون مردان ایکس آشنا شدهاید. مجموعهی کنونی، بازراهاندازی کارتون دههنودی به حساب میآید که شخصیتهای کمیکهای مردان ایکس را، با همان شکل و شمایل و ویژگیها، به دنیای کارتون آورد. در این کارتون جین را میبینیم که میتواند از قدرتهای فوقالعادهاش به نحو احسن استفاده کند و در نهایت با نیروی فینیکس پیوند میخورد؛ حادثهای که راه را برای اقتباس بسیاری از خطوط داستانی کمیکها باز کرد. حتی سروکلهی مدلین پرایر هم در نهایت در کارتون پیدا میشود. این شخصیت همچنین در کارتونهای مختلف مارول حضور داشته است که قدیمیترینشان به دههی شصت میلادی برمیگردد. اما حضورش هیچوقت به اندازهی کارتون مردان ایکس، پررنگ نبوده است.
همزمان که برخیها با کارتون مردان ایکس خاطره دارند، برخی دیگر جین گری را با فیلمهای «مردان ایکس» به یاد میآورند که اوایل دههی دوهزار میلادی به سینما آمدند. در سه فیلم اولیه، جین گری (فامکه یانسن) فارغالتحصیل مدرسهای است که اگزیور (پاتریک استوارت) بنا کرده و حالا در آنجا معلم است. البته هویت جهشیافتهی جین در ابتدا آشکار نمیشود. او که یک تلهپات قوی و تلهکینتیک است، به عنوان عضوی از مردان ایکس، در کنار اسکات (جیمز مارسدن) و استورم (هلی بری) به مأموریت میرود. جین با اسکات رابطه دارد، اما به سرعت به یک جهشیافتهی مرموز دیگر، یعنی ولورین (هیو جکمن) علاقمند میشود.
اتفاقات فیلم دوم فرنچایز، یعنی «ایکس ۲» (X2)، جین را به ته دریاچهای میفرستد و به نظر میرسد که کارش تمام است. اما این حادثه، جین را در تماس با نیروی فینیکس قرار میدهد و که منجر به تبدیل شدن او به یکی از خطرناکترین تهدیداتی میشود که تا به حال مردان ایکس با آن دست و پنجه نرم کردهاند. تا جایی که در فیلم سوم، «مردان ایکس: آخرین ایستادگی» (X-Men: The Last Stand) جین گری/فینیکس آنتاگونیست نهایی است که در برابر دوستان گذشتهی خود قرار میگیرد. با توجه به اینکه ۲۰ سالی از این فیلم گذشته، اسپویل نخواهد بود اگر بگوییم مردان ایکس بالاخره موفق میشوند از سد جین گری عبور کنند و طی این مواجهه، جین گری میمیرد. البته در این میان اسکات هم میمیرد، اما در «مردان ایکس: روزهای گذشته آینده» (X-Men: Days of Future Past) بهبود یافته و به میدان برمیگردد. جین در فیلم «روزهای گذشته آینده» هم نقش کوتاهی ایفا میکند.
بعد از «مردان ایکس: آخرین ایستادگی»، دنبال کردن خط داستانی و دنیاسازی مردان ایکس کمی دشوار میشود. داستان فیلم «روزهای گذشته آینده» که با دست بردن در زمان سروکار دارد، برخی از عناصر واقعیت/تاریخ مردان ایکس را تغییر میدهد. در «مردان ایکس: آپوکالیپس» (X-Men: Apocalypse) جین گری را در دههی هشتاد میلادی میبینیم که نقشش را سوفی ترنر (از سریال «بازی تاج و تخت») بازی میکند. او در آخرین فیلم مردان ایکسِ فاکس، به دارک فینیکس تبدیل میشود و ظاهراً میمیرد. البته بستگی به این دارد که تبدیل شدن او به موجودی ققنوسگونه را چگونه تعبیر کنید.
سپس، در آیندهای دور، یک ولورین سرگردان به رویاپردازی دربارهی جین گری ادامه میدهد. از این رو، سروکلهی جین در فیلم «ولورین» (The Wolverine) سال ۲۰۱۳ هم پیدا میشود. البته نقش او را دوباره فامکه یانسن بازی میکند.
بنابراین، چه در کمیکها، چه در فیلم و کارتون، شخصیت جین گری با دو عنصر اساسی گره خورده است: مرگ او، و نیروی فینیکس. این ممکن است سرنخی به ما از برنامهای بدهد که دنیای سینمایی مارول برای جین گری در نظر دارد.
جین گری و حماسهی فینیکس
معلوم نیست که استودیو مارول پس از اکران «انتقامجویان: جنگهای مخفی» (Avengers: Secret Wars) در ۲۰۲۸، همچنان به استفاده از ایدهی «حماسه» برای تقسیمبندی دورههای مختلف MCU ادامه دهد. اما طرفداران مارول این احتمال را مطرح کردهاند که دورهی بعدی مارول، زمینهسازیهایی را برای جین گری و حماسهی فینیکس فراهم میکند. آیا انتقامجویان بعدی قرار است دوباره ۲۰ سال بعد در ۲۰۳۶ دور هم جمع شوند و یک ابرشرور دیگر را متوقف کنند؟ گالاکتوس و دووم، مدتها پیش از آنکه رابرت داونی جونیور بخواهد نقش او را ایفا کند، مهمترین ابرشرورهایی بودند که طرفداران حدس میزدند فاز بعدی دنیای سینمایی مارول را هدایت خواهند کرد. اما از زمان معرفی جین گری در «مرد عنکبوتی: روز کاملاً جدید»، این ایده سر زبانها افتاده که چه میشود اگر تهدید بزرگ بعدی دنیای سینمایی مارول، نه گالاکتوس و دووم، که جین گری باشد؛ تهدیدی که تمام قهرمانان MCU را برای توقف او با هم متحد میکند. مارول میتواند اسم فاز بعدی را هم بگذارد «حماسه دارک فینیکس».
دارک فینیکس داستان فوقالعادهای است که پتانسیل فراوانی برای اقتباس سینمایی آن وجود دارد. جای تعجب ندارد که هم کارتون دههنودی و هم فیلمهای استودیو فاکس کوشیدند اقتباس خودشان را از این داستان ارائه دهند. اما همانطور که بسیاری از طرفداران مارول معتقدند، قدرت حماسهی دارک فینیکس، در بلندمدت بودن آن است. این داستان که در طول سالها کمیک توسط نویسنده کریس کلرمونت و همکارانی مانند جان برن روایت میشود، کم کم به یک اوج احساسی ویرانگر میرسد. و همانطور که دیدهایم، مارول میتواند این داستانسرایی حماسی طولانیمدت را به سینما بیاورد، البته در مقیاس عظیم تولیدات چندصدمیلیون دلاری.
مانند دو حماسهی قبل از آن، جایگاه جین در چنین داستانی نباید به سادگی آشکار شود. به لطف اجرای سیدی سینک از جین گری در «روز کاملاً جدید»، جین حالا کاراکتری است که خلاف شرورهایی چون تانوس یا دووم، سرنوشتش برای مخاطبان مهم است. پنج سال زمان لازم بود تا آمادهسازیهای لازم برای مواجههی نهایی با تانوس انجام شود، دووم هم به یک چهرهی بهشدت آشنا نیاز داشت تا سروصدای زیادی راه بیندازد. حالا، حتی پیش از آنکه حماسهی چندجهانی با «جنگهای مخفی» به پایان برسد، جین گری میتواند چنین سروصدایی بلند کند.
البته تمام اینها حدس و گمان است. شاید داستان جین گری تنها منحصر به فیلمهای مردان ایکسی خواهد بود که استودیو مارول مد نظر دارد. هرچه باشد، جین گری شخصیت بسیار مهمی در آیندهی دنیای سینمایی مارول خواهد بود؛ یکی از آن ابرقهرمانانی که میتواند به یک ابرشرور فراموشنشدنی تبدیل شود. برخی همچنین بر این باورند که او در میان قهرمانان جوانی خواهد بود که در «جنگهای مخفی» پا به میدان میگذارند. به هر حال، زمان همه چیز را مشخص خواهد کرد.
منبع: Rotten Tomatoes
