علت نامگذاری انیمه «بلیچ» چیست؟
در کنار «وان پیس» (One Piece) اثر ایچیرو اودا و «ناروتو» (Naruto) اثر ماساشی کیشیموتو، از مانگای «بلیچ» (Bleach) از تایتو کوبو اغلب به عنوان یکی از سه عنوان بزرگ در مجلهی ویکلی شونن جامپ یاد میشود. دلیلش هم ساده است: در طول سالهای دوهزار میلادی، این سه از محبوبترین مانگاهای شونن در دنیا به حساب میآمدند. حتی امروز هم برای بسیاری از طرفداران مانگا و انیمه، «بلیچ»، «وان پیس» و «ناروتو» همچنان در جایگاه سه شونن برتر قرار دارند. داستان نامگذاری «وان پیس» و «ناروتو» معلوم است. در «وان پیس» قهرمان دزد دریایی آن، مانکی دی. لوفی، و گروهش در جستجوی گنجی به نام وان پیس هستند. «ناروتو» هم براساس شخصیت اصلی آن، ناروتو اوزوماکی، یک نینجای جوان یتیم و مشتاق که به یک روباه اهریمنی پیوند خورده، نامگذاری شده. اما «بلیچ» چطور؟ علت نامگذاری مانگا و انیمه «بلیچ» کمی پیچیدهتر است.
برخلاف دو مانگای دیگر که در جهانهای تخیلی اتفاق میافتند، داستان «بلیچ» در دنیای واقعی اتفاق میافتد که یک پیچش ماوراءالطبیعه پیدا کرده است. نوجوان ژاپنی، ایچیگو کوروساکی، دو ویژگی دارد که او را از همسالانش متمایز میکند: اول موهای نارنجی رنگ اوست و دوم اینکه میتواند ارواح را ببیند و با آنها صحبت کند. با حملهی یک روح شیطانی یا هالو (Hollow) به خانوادهی ایچیگو، زندگی او برای همیشه دستخوش تحولات میشود. یک شینیگامی (روح مرگ ژاپنی، که در انگلیسی آن را سول ریپر خواندهاند) به نام روکیا کوچیکی آنها را نجات میدهد.
روکیا در مبارزه با هالو زخمی میشو و در این میان قدرتهای خود را – که در شمشیری جادویی به نام زانپاکتو (Zanpakutō) تجسم یافته است – به ایچیگو منتقل میکند. همزمان که روکیا بهبود مییابد، ایچیگو باید به زندگی تازهاش عادت کند؛ یک زندگی دوگانه که یک سمتش نوجوانی دبیرستانی و معمولی است و سمت دیگرش یک سول ریپر. در ادامه، «بلیچ» سراغ قلمروهای مختلفی مثل انجمن روح شینیگامیها (Soul Society) میرود.
باز شدن در صفحه دیجیکالا
اما سوال بزرگ، به ویژه برای مخاطبان جوانتر مانگا و انیمه «بلیچ» اینجاست که داستان شینیگامیها و سول ریپرها چه ربطی به بلیچ یا مواد سفیدکننده دارد؟ علت نامگذاری انیمه «بلیچ» در مصاحبهای با کوبو در سال ۲۰۰۸ نهفته است که با مجلهی انیمه اینسایدر (Anime Insider) داشت.
«بلیچ» اولین ایدهی کوبو برای نامگذاری مانگا نبود؛ اما این عنوان به لباس شخصیتها اشاره دارد. سول ریپرها، از جمله ایچیگو، همگی کیمونوهای سیاه و سفید میپوشند، اما «سیاه» یا «سفید» عنوان بیش از حد ساده و سرراستی است. کوبو توضیح داده که اگر «بلیچ» را در عنوان بگذارید، همه ذهنشان سمت «سفیدکننده» / «سفید» میرود. بنابراین، علت نامگذاری مانگا و انیمه «بلیچ» در این دلیل نهفته شده است.
آیا عنوان انیمه «بلیچ» از آلبوم نیروانا گرفته شده است؟
از آنجایی که ریشه و علت نامگذاری عنوان «بلیچ» به صراحت در داستان بیان نشده، برخی از خوانندگان عنوان را به روش خود تفسیر کردهاند. یک برداشت رایج این است که این عنوان به چگونگی تصفیه یا سفید کردن روحهای فاسد هالوها توسط ایچیگو و دیگر سول ریپرها اشاره دارد. برخی دیگر اظهار داشتهاند که این عنوان از چیز کاملا متفاوتی ریشه میگیرد؛ نه یک مادهی شیمیایی، که اولین آلبوم ۱۳ قطعهای گروه راک نیروانا (Nirvana) در سال ۱۹۸۹ با نام «Bleach». طبق کتاب بیوگرافی «Come As You Are: The Story of Nirvana» نوشتهی مایکل آزراد در سال ۱۹۹۳، عنوان آلبوم از زمانی گرفته شده است که گروه در سانفرانسیسکو رانندگی میکردند و پوستر کمپین مبارزه با ایدز را دیدند که روی آن نوشته شده بود «کارهایت را سفید کن» (به معنی تمیز کردن سوزنهای مصرف مواد مخدر). آزراد دربارهی منبع الهام این عنوان توضیح داده:
«حتی مردی که لباس بطری سفیدکننده پوشیده بود، در مرکز شهر قدم میزد و بطریهای سفیدکننده را به مردم میداد. بروس پاویت، یکی از بنیانگذاران شرکت اولیه نیروانا، ساب پاپ رکوردز، میگوید: «ما به این فکر میکردیم که چگونه سفیدکننده میتواند به ارزشمندترین ماده روی زمین تبدیل شود.» و بنابراین «بلیچ» تبدیل شد به عنوان اولین آلبوم نیروانا که هنوز [در آن زمان] منتشر نشده بود.»
فرضیهی الهام گرفتن کوبو از نیروانا دربارهی علت نامگذاری مانگا و انیمه «بلیچ» تاحدی درست است؛ زیرا کوبو خود از طرفداران موسیقی و راک است. او حتی آهنگهای تم بسیاری از شخصیتهای اصلی را انتخاب کرده؛ مثلا آهنگ تم اصلی ایچیگو «News From the Front» از گروه بد ریلیجن (Bad Religion) است و این آهنگها در پروفایل شخصیتها در پشت جلدهای مانگای «بلیچ» گنجانده شدهاند. «جادوگر را بسوزان» (Burn the Witch) – یک مجموعهی فرعی از «بلیچ» که داستانش در لندن اتفاق میافتد – عنوانی مشابه یکی از آهنگهای ردیوهد (Radiohead)، گروه راک انگلیسی دارد.
با این حال، کوبو صراحتاً نگفته است که «بلیچ» نیروانا الهامبخش او یا علت نامگذاری مانگا و انیمه بوده است. حتی او آهنگ «Rape Me» نیروانا را به عنوان تم شخصیت شرور سادیست و پر زرق و برق «بلیچ»، شایلاپورو گرانتز، انتخاب کرده است، اما ارتباط نیروانا با عنوان «بلیچ» بیشتر در حد معنایی و موضوعی است و نه ارتباط مستقیم.
ایچیگو نگرشی پانک راک دارد که به شدت شبیه کرت کوبین است؛ ویژگی شخصیتی که کمتر مانندش را در شخصیتهای اصلی شونن میبینیم. ایچیگو آرزوی بهترین بودن یا قهرمان بودن ندارد؛ بلکه فقط میخواهد زندگی خود را بکند و مراقب دوستان و خانوادهاش باشد. دومین آرک مهم شخصیت ایچیگو، دربارهی مبارزهی او با انجمن روح برای نجات روکیای زندانی است؛ یعنی او علیه سیستم کار میکند، نه برای آن.
با این حال، این روند تغییر میکند. درک ایچیگو از قدرتها و تواناییهایش با پیشرفت داستان عمیقتر میشود، اما ایچیگو (و متعاقب آن خود سری «بلیچ») به ارزشهایی اولیهی داستان وفادار نمیمانند. اییچگو در نهایت به عنوان یکی دیگر از مأموران سول ریپر برای انجمن روح کار میکند. نوجوانی با روحیهی پانک که با روحیهی شورش علیه سیستم پا به میدان میگذارد اما آخرسر خود بخشی از سیستم میشود؟ داستانی که مانندش را بارها دیده و شنیدهایم.
منبع: Slash Film
