«سوپرگرل» ثابت میکند موفقیت فیلمهای ابرقهرمانی در گیشه دیگر تضمینشده نیست
سال گذشته جیمز گان با فیلم «سوپرمن» (Superman)، دست به احیای دنیای سینمایی دیسی زد. فیلم او با وجود انتقادات بهحق، توانست بینندگان را به سینماها بکشاند و روی بودجهی ۲۲۵ میلیون دلاری، به درآمد بیش از ۶۰۰ میلیون دلاری در گیشه برسد. فیلم «سوپرگرل» (Supergirl)، اسپینآف «زن فردا» به کارگردانی کریگ گیلسپی و تهیهکنندگی جیمز گان، اما از این شانسها ندارد. میتوان با قطعیت گفت که «سوپرگرل» در گیشه شکست خورده است. «سوپرگرل» کار خود را با افتتاحیهی ناچیز ۳۸ میلیون دلاری در داخل امریکا شروع کرد و حالا بعد از تقریباً چهار هفته، به فروش ۱۲۰ میلیون دلاری دست یافته است؛ آن هم روی یک بودجهی قریب به ۱۸۰ میلیون دلاری که بودجهی تبلیغات سنگین فیلم را هم در نظر نمیگیرد.
طبق گزارش «ورایتی» (Variety)، برادران وارنر و دیسی تقریبا ۱۲۰ میلیون دلار برای تبلیغات «سوپرگرل» هزینه کردهاند. به طور معمول، فیلمی در این مقیاس برای آنکه یربهیر شود باید حداقل ۳۷۵ میلیون دلار در گیشهی جهانی بفروشد. هرچند منابع نزدیک به فیلم، این رقم را برای «سوپرگرل» ۳۰۰ میلیون دلار دانستهاند. در هر صورت، رقمهایی که تاکنون «سوپرگرل» در گیشه کسب کرده به شدت از پیشبینیها پایینتر است.
برای اینکه تصور بهتری از وخامت اوضاع داشته باشید، فیلمهای ابرقهرمانی اخیر چون «بلک آدام» (Black Adam) و «موربیوس» (Morbius) را در نظر بگیرید که بهنوبهی خودشان، شکستهای افتضاحی برای گیشه سینمایی ابرقهرمانی به حساب میآیند و آیندهی این ابرقهرمانان و فرنچایزهایی که میشد از دل آنها بیرون بیاید را نابود کردند. در مقایسه با افتتاحیهی ۳۸ میلیون دلاری «سوپرگرل»، «بلک آدام» ۶۷ میلیون، «موربیوس» ۳۹ میلیون، «مارولها» (The Marvels) ۴۶ میلیون و «فلش» (The Flash) ۵۵ میلیون در افتتاحیهی خود فروختند و آخری حتی پیش از آنکه پایش به سینماها باز شود، با دنیای سینمایی دیسی سقوط کرده بود.

جیمز گان سال گذشته با گذاشتن سوپرگرلِ میلی الکاک در آخر فیلم «سوپرمن»، نوید آمدن دختر پولادین به دنیای سینمایی دیسی را داد.
صرف نظر از هر نقدی که به فیلم «سوپرگرل» وارد است، این آمار و ارقام برای استودیوی دیسی وحشتناک است؛ استودیویی که با حضور کوتاه سوپرگرل در آخر فیلم «سوپرمن»، مخاطبان را از سال گذشته آمادهی دیدن دختر پولادین روی پردهی نقرهای کرده بود و فیلم تازه را هم به دنبالهی «سوپرمن»، یعنی «سوپرمن: مرد فردا» (Superman: Man of Tomorrow) وصل میکند. طرفداران دیسی حق دارند ناراحت باشند. بعد از بازراهاندازیهای چندباره و بینتیجه، تغییر ریاستها و خطوط داستانی رهاشده، دیگر هر شکست تازه در گیشه نه به مثابهی لغزشی در سیاستها و استراتژیهای استودیو، که به ضربهی مستقیمی به روح طرفداریاشان میماند.
شکست «سوپرگرل» فراتر از یک فیلم پرهزینه که ضرر مالی داده، به استودیو دیسی آسیب میزند. جیمز گان و همکارش، پیتر سفران، در تلاشند تا مخاطبان، مدیران و وال استریت را متقاعد کنند که پس از بیش از یک دهه بالا و پایینرفتنهای دیسی، حالا چشمانداز روشنی در انتظارش است. دوران زک اسنایدر جای خود را به سالهای اصلاحی جان برگ/جف جانز، سپس دوران برادران وارنر تحت نظارت توبی امریک، سپس سالهای والتر هامادا و اکنون ریبوت گان/سفران داده. حتی اگر اکثر طرفداران نتوانند تکتک مدیران اجرایی دیسی را نام ببرند، این بالا و پایینها را در محصول نهایی احساس کردهاند.
البته ممکن است پس از شکست در گیشه، «سوپرگرل» روی پلتفرمهای پخش آنلاین طرفداران خودش را پیدا کند؛ اما در حال حاضر سؤال اصلی اینجاست که چرا فیلم چنین در گیشه شکست خورده و این موضوع چه معنایی برای آیندهی استودیو دیسی و فیلمهای ابرقهرمانی به طور کل دارد؟

متأسفانه، یکسری میخواهند همهی تقصیر را گردن جیمز گان بیندازند؛ در حالی که دیدهایم او با فیلم «سوپرمن» و سریالهای دیسی تاکنون موفق بوده است. همزمان، شاهد موجی از هیاهو و جنجالهای رسانههای اجتماعی هستیم که در آنها گفته میشود مخاطبان از فیلمهای ابرقهرمانی با محوریت زنان استقبال نخواهند کرد. در حالی که زمانی نهچندان دور زنان ابرقهرمان در گیشه کولاک میکردند.
فیلم «واندر وومن» (Wonder Woman) با بازی گل گدوت در سال ۲۰۱۷ فروشی فراتر از انتظار (۱۰۳ میلیون دلار در سال ۲۰۱۷ که امروز میشود حدود ۱۴۱ میلیون دلار) داشت. این فیلم تنها در اکران داخلیاش بیش از چهار برابر افتتاحیه در گیشه فروخت که امری بسیار نادر در دنیای مدرن، به ویژه در ژانر فیلمهای ابرقهرمانی به حساب میآید. البته، آن دوره دورهای متفاوت بود. فیلم «کاپیتان مارول» (Captain Marvel) با بازی بری لارسون، با افتتاحیهی ۱۵۳ میلیون دلاری و فروش جهانی ۱ میلیارد دلاری، حتی بهتر از «واندر وومن» عمل کرد.
فروش فاجعهبار «سوپرگرل» نشان میدهد رویکرد مخاطبان به فیلمهای ابرقهرمانی به طور کل تغییر کرده است. این را میتوانید در تفاوت بین استقبال از «کاپیتان مارول» و دنبالهاش، «مارولها»، ببینید که با افت چشمگیر ۷۰ درصدی در فروش گیشه توی ذوق زد. «کاپیتان مارول» در اوج محبوبیت مارول و فیلمهای ابرقهرمانی به سینماها آمد؛ اما «سوپرگرل» از چنین مزیتی برخوردار نیست.
احساس مخاطبان نسبت به فیلمهای ابرقهرمانی طی نهسالی که از اکران «واندر وومن» میگذرد، تغییرات زیادی داشته؛ تا جایی که میتوانیم به دوران قبل از انتقامجویان، یعنی آغاز قرن بیست و یکم، برگردیم؛ جایی که تنها بزرگترین نامهای کمیکها، که از بچهها گرفته، تا پدر و مادرها و حتی پدربزرگها و مادربزرگهایشان هم آنها را میشناسند، مخاطبان را پای فیلم میکشیدند: نامهایی مثل سوپرمن، بتمن و مرد عنکبوتی.
برای همین، نمیتوان زن بودنِ ابرقهرمان را تنها عامل شکست «سوپرگرل» در گیشه دانست. «بلک آدام»، «شزم! خشم خدایان» (Shazam! Fury of the Gods)، «کریون شکارچی» (Kraven the Hunter) و «کاپیتان امریکا: دنیای نو شگفتانگیز» (Captain America: Brave New World) همه در پنج سال گذشته آمدهاند و در گیشه افتضاح عمل کردهاند. در مقایسه، فیلم نهچندان خوبِ جیسون موموآ، «آکوامن» (Aquaman) در سال ۲۰۱۸ از مرز ۱ میلیارد دلار فروش در گیشه عبور کرد. دنبالهی آن اما پنج سال بعد با افتتاحیهای ۲۸ میلیون دلاری شکستی بزرگ بود. در همین حال، حتی برخی از فیلمهای ابرقهرمانی اخیر، که آنها را «موفق» میخوانند، در گیشه نسبتاً کمرنگ عمل کردهاند؛ به عنوان مثال، آخرین تلاش مارول برای ساخت یک انتقامجویان جدید با محوریت قهرمانان سطح سوم که تقریباً هرگز نامشان را نشنیدهاید (مگر اینکه همهی برنامههای دیزنی پلاس را تماشا کنید)، یعنی «تاندربولتز» (Thunderbolts)، تابستان گذشته تنها ۳۸۲ میلیون دلار فروش داشت، که کمتر از نصف فروش اولین «نگهبانان کهکشان» (Guardians of the Galaxy) است که بیش از یک دهه قبل آمد.

تریلر اخیر فیلم «انتقامجویان: روز قیامت» دوباره بحثها دربارهی افول فیلمهای ابرقهرمانی و پایان دوران طلایی ابرقهرمانان را پیش کشیده است. با این حال، گذاشتن تمام انتقامجویان جدید و قدیمی در کنار مردان ایکس و دکتر دوومِ رابرت داونی جونیور، تقریباً موفقیت «روز قیامت» را در گیشه تضمین میکند.
این ایده که فیلمهای ابرقهرمانی هنوز امنترین گزینهی درآمدزایی در هالیوود هستند و شنلهای ابرقهرمانان بر گیشه پادشاهی میکنند، دیگر یک ایدهی قدیمی است، یادگاری است از دههی ۲۰۱۰ میلادی. مخصوصا وقتی میبینید فیلم خوبی مثل «چهار شگفتانگیز: گامهای نخست» (Fantastic Four: First Steps) تابستان گذشته نتوانست از مرز ۶۰۰ میلیون دلار عبور کند و حتی «سوپرمن» که مورد استقبال منتقدان و بینندگان واقع شد، به سختی از این ارقام عبور کرد.
باید دید پسلرزههای شکست «سوپرگرل» در گیشه، چقدر در درون استودیو دیسی عمیق خواهد بود و آیا چنین ضرری موجب میشود گان و پیتر سفران برنامههایشان را برای آینده تغییر دهند. شاید استودیو بودجههای فیلمها را کاهش دهد، یا نسبت به فیلمهایی دربارهی کاراکترهای درجهدو احتیاط و نسبت به شکستها با قاطعیت عمل کند. شکست «سوپرگرل» در گیشه نشان میدهد خلاف آنچه تصور میشد، حتی این دنیای سینمایی جدید دیسی هم از بیثباتی که سالهاست گریبان این برند را گرفته، مصون نیست.
بخش کوچک اما پر سر و صدایی از طرفداران دیسی مشتاقاند ببیند دنیای دیسی پس از تنها دو فیلم در دوران جیمز گان، دوباره راهاندازی شود. چیزی که مطمئن نیستم هنوز برای این طرفداران روشن باشد، این است که روزهای جهانهای مشترک به هم پیوسته که در آن هر شخصیت یک فرنچایز سودآور راه میاندازد، احتمالاً به پایان رسیده است. دلایل زیادی میتواند داشته باشد: اشباع فیلم و سریالهای ابرقهرمانی به ویژه روی پلتفرمهای استریمینگ از ۲۰۲۰ به بعد، کیفیت پایین بسیاری از این فیلمها و سریالها یا تفاوت نسلها؛ اینکه نسل زد دیگر همان چیزهایی را دوست ندارد که والدین و پدربزرگ و مادربزرگش.
با این حال، چیزی که محتمل به نظر میرسد این است که فیلم «مرد عنکبوتی: روز کاملا جدید» (Spider-Man: Brand New Day) ماه آینده همچنان در گیشه فروش خوبی خواهد داشت، و «سوپرمن: مرد فردا» هم احتمالاً تابستان آینده به فروش معقولی در گیشه خواهد رسید. فیلم بعدی مارول هم، یعنی «انتقامجویان: روز قیامت» (Avengers: Doomsday) کل مردان ایکس، چهار شگفتانگیز و انتقامجویان قدیمی و جدید و البته مرد آهنی را در قالب شخصیت دیگری بازمیگرداند و این موفقیت فیلم را در گیشه تضمین میکند. اما من بیشتر نگران چشمانداز فیلمهایی چون «کلیفیس» (Clayface)، «بوستر گلد» (Booster Gold) و فرنچایز بعدی دنیای سینمایی مارول هستم که دیگر نمیتواند آن شکوه سالهای گذشته را تکرار کند. شکست این فیلمها احتمالاً دوباره ما را به دوران روزهای فیلمهای بتمن، مرد عنکبوتی، سوپرمن و شاید ولورین بازگرداند.
منبع: Den of Geek


