هنری کویل و سوپرمن ناتمام؛ رتبه‌بندی ۵ سوپرمن دنیای دی‌سی زک اسنایدر
وقتی هنری کویل در اوایل سال ۲۰۱۱ برای بازی در نقش سوپرمن انتخاب شد، مسیر حرفه‌ای او به شکل چشمگیری تغییر کرد. این نقش خیلی زود به مهم‌ترین نقش کارنامه هنری کویل تبدیل شد و با وجود گذشت سال‌ها و حضور او در پروژه‌های تازه، هنوز بیش از هر نقش دیگری با نام سوپرمن شناخته می‌شود.
البته کویل در آستانه ورود به دوره تازه‌ای از فعالیت حرفه‌ای خود قرار دارد و پروژه‌هایی مانند بازسازی «کوه‌نشین» (Highlander) و مجموعه «وارهمر» (Warhammer) می‌توانند تصویر تازه‌ای از او به عنوان بازیگر بسازند. با این حال، سوپرمن همچنان هم یکی از مهم‌ترین موفقیت‌های کارنامه کویل و هم یکی از بزرگ‌ترین فرصت‌های از دست‌رفته دوران حرفه‌ای اوست.
این نقش کویل را خیلی سریع به چهره‌ای شناخته‌شده برای عموم تبدیل کرد و حتی منتقدان سرسخت او نیز به‌سختی می‌توانند انکار کنند که کویل از نظر ظاهر و حضور روی پرده، کاملا برای نقش سوپرمن مناسب بود. کویل در طول دوران حضورش در دنیای سینمایی دی‌سی توانست تصویری متمایز از کلارک کنت و سوپرمن ارائه دهد؛ هرچند این دوران بسیار کوتاه‌تر از چیزی بود که در ابتدا تصور می‌شد.
در واقع، سوپرمن هنری کویل می‌توانست حضور بسیار پررنگ‌تری در سینما داشته باشد. حتی زمانی که دی‌سی به جای ساخت دنباله‌ای مستقل برای «مرد پولادین» (Man of Steel)، سوپرمن را وارد «بتمن در برابر سوپرمن: طلوع عدالت» (Batman v Superman: Dawn of Justice) کرد و فرصت ساخت یک فیلم مستقل واقعی را از او گرفت، کویل همچنان یکی از محورهای اصلی دنیای زک اسنایدر باقی ماند؛ دنیایی که قرار بود با چند دنباله پس از «لیگ عدالت» ادامه پیدا کند، اما این برنامه‌ها در نهایت هرگز به مرحله تولید نرسیدند.
جنبشی که برای احیای دنیای اسنایدر شکل گرفت نیز تا مدت‌ها بر بازگرداندن این مسیر و ساخت ادامه داستان‌های او تاکید داشت. با این حال، نزدیک‌ترین چیزی که طرفداران به یک آینده واقعی برای سوپرمن هنری کویل رسیدند، بازگشت کوتاه او در «بلک آدام» (Black Adam) بود؛ بازگشتی که قرار بود مقدمه‌ای برای حضور گسترده‌تر او باشد، اما در نهایت به خداحافظی زودهنگامش از این نقش ختم شد.
آنچه این خداحافظی را تلخ‌تر می‌کند، فقط فرصت‌هایی نیست که از دست رفت، بلکه کیفیت خود بازی کویل در فیلم‌هایی است که واقعا ساخته شدند. در ادامه، هر پنج حضور سینمایی او در نقش سوپرمن را از ضعیف‌ترین تا بهترین بررسی می‌کنیم.
فهرست محتوا
۵. لیگ عدالت (Justice League)
۴. بلک ادام (Black Adam)
۳. بتمن در برابر سوپرمن: طلوع عدالت (Batman v Superman: Dawn of Justice)
۲. لیگ عدالت زک اسنایدر (Zack Snyder’s Justice League)
۱. «مرد پولادین» (Man of Steel)
۵. لیگ عدالت (Justice League)
- سال اکران: ۲۰۱۷
- کارگردان: زک اسنایدر
- بازیگران: بن افلک، هنری کویل، ایمی آدامز، گل گدوت، ازرا میلر، جیسون موموآ، ری فیشر، جرمی آیرونز، داین لین، کانی نیلسن، جی. کی. سیمونز
- امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۶ از ۱۰
- امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۳۹ از ۱۰۰
با توجه به حواشی و مشکلاتی که در پشت صحنه تولید فیلم رخ داد، این که نسخه سینمایی «لیگ عدالت» با وجود تغییرات گسترده جاس ویدون قابل تماشا از کار درآمد، خودش اتفاق قابل توجهی است. این فیلم محصول روندی بسیار آشفته بود؛ پروژه‌ای که ابتدا قرار بود زیر نظر زک اسنایدر ساخته شود، اما پس از کناره‌گیری او، بخش قابل توجهی از فیلم دوباره فیلمبرداری و تغییر داده شد.
نتیجه، فیلمی است که به نوعی از کنار هم قرار گرفتن دو فیلم متفاوت شکل گرفته است: بخشی از تصاویری که اسنایدر برای نسخه اولیه خود فیلمبرداری کرده بود و بخشی از صحنه‌هایی که ویدون برای بازسازی داستان و تغییر لحن فیلم به پروژه اضافه کرد.
این دوگانگی به‌وضوح در فضای فیلم دیده می‌شود. ویدون یا استودیو به دنبال ساخت فیلمی سبک‌تر و شوخ‌تر از چیزی بودند که اسنایدر در نظر داشت و فیلم هیچ‌وقت نتوانست این دو رویکرد متفاوت را کاملا با یکدیگر هماهنگ کند. در کنار آن، برخی جلوه‌های ویژه دیجیتال فیلم نیز کیفیت بسیار نامناسبی دارند و نحوه پرداخت داستان سوپرمن را پیچیده‌تر کرده‌اند. در واقع، سبیل معروف هنری کویل شاید کم‌اهمیت‌ترین مشکل این فیلم باشد.
کویل پس از بازگشت سوپرمن تلاش می‌کند وجهی روشن‌تر و کلاسیک‌تر از کلارک کنت را به نمایش بگذارد، اما مشکل اصلی این است که شخصیت او مانند بسیاری از شخصیت‌های دیگر فیلم، به اندازه کافی پردازش نشده است. داستان شلوغ و نامنظم است، تهدید اصلی فیلم به اندازه کافی جدی و تاثیرگذار نیست و بسیاری از اتفاق‌ها نیز بدون آن که زمینه مناسبی برایشان فراهم شده باشد، رخ می‌دهند.
کویل در چنین شرایطی تلاش خودش را می‌کند، اما فیلمنامه فضای چندانی برای ارائه یک نسخه کامل‌تر از سوپرمن در اختیار او نمی‌گذارد.
۴. بلک ادام (Black Adam)
- سال اکران: ۲۰۲۲
- کارگردان: ژائومه کولت-سرا
- بازیگران: دواین جانسون، آلدیس هاج، نوحا سنتینو، سارا شاهی، مروان کنزاری، کوئینتسا سوئیندل، بودی سابونگوی، پیرس برازنان
- امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۶.۱ از ۱۰
- امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۳۹ از ۱۰۰
قرار دادن «بلک ادام» در این فهرست شاید کمی ناعادلانه به نظر برسد، چون حضور هنری کویل در این فیلم عملا به یک صحنه حدودا ۲۰ ثانیه‌ای پس از تیتراژ محدود می‌شود. با این حال، نمی‌توان اهمیت آن صحنه و حواشی پیرامونش را نادیده گرفت.
«بلک ادام» در تبلیغات خود تا حد زیادی به عنوان آغاز فصل تازه‌ای برای دنیای دی‌سی معرفی شد؛ فصلی که دواین جانسون قرار بود نقش مهمی در آن داشته باشد. در این میان، بازگشت هنری کویل در نقش سوپرمن به عنوان یکی از مهم‌ترین اتفاق‌های پیش‌روی دنیای دی‌سی مطرح شد و بسیاری تصور کردند این حضور کوتاه، آغاز مسیر تازه‌ای برای این شخصیت خواهد بود.
از نظر هیجان لحظه‌ای، سخت است انکار کنیم که دیدن کویل در حالی که از تاریکی بیرون می‌آید و بار دیگر لباس کلاسیک آبی و قرمز سوپرمن را به تن دارد، تاثیر خودش را می‌گذارد. استفاده از موسیقی به‌یادماندنی جان ویلیامز نیز این لحظه را برای طرفداران خاطره‌انگیزتر کرد. کویل مثل همیشه کاملا شبیه سوپرمن به نظر می‌رسد و ایده رویارویی او با بلک ادام نیز به خودی خود جذاب بود.
مشکل اینجا است که خود «بلک ادام» برای تبدیل شدن به نقطه شروعی تازه برای یک مجموعه بزرگ، فیلم قدرتمندی از کار درنیامد. دواین جانسون در نقش شخصیت اصلی عملکرد قابل‌قبولی دارد و بعضی از بازیگران دیگر فیلم نیز با وجود بازی‌های خوب، آن‌طور که باید مورد توجه قرار نگرفتند. با این حال، «بلک ادام» بیش از حد به فرمول‌های آشنای فیلم‌های ابرقهرمانی متکی است و حجم بالای جلوه‌های ویژه نیز همیشه به کیفیت مطلوبی منجر نمی‌شود.
«بلک ادام» همچنان فیلمی سرگرم‌کننده است و لحظه‌های جذاب خودش را دارد، هرچند گاهی بیش از اندازه خودش را جدی می‌گیرد. در میان بازیگران، پیرس برازنان در نقش دکتر فیت بدون تردید یکی از نقاط برجسته فیلم است.
این بازگشت کوتاه در نهایت بیشتر به یادآوری فرصتی از دست‌رفته تبدیل شد؛ فرصتی که می‌توانست داستان سوپرمن هنری کویل را ادامه دهد.
۳. بتمن در برابر سوپرمن: طلوع عدالت (Batman v Superman: Dawn of Justice)
- سال اکران: ۲۰۱۶
- کارگردان: زک اسنایدر
- بازیگران: بن افلک، هنری کویل، ایمی آدامز، جسی آیزنبرگ، داین لین، لارنس فیشبرن، جرمی آیرونز، هالی هانتر، گل گدوت
- امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۶.۴ از ۱۰
- امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۲۸ از ۱۰۰
اگر قرار بود کیفیت یک فیلم را براساس میزان بحث و جدلی که درباره آن شکل گرفته اندازه بگیریم، «بتمن در برابر سوپرمن: طلوع عدالت» احتمالا یکی از پرسروصداترین فیلم‌های ابرقهرمانی تاریخ بود. بحث‌ها درباره فیلم خیلی زود آن‌قدر گسترده شد که خود فیلم و ایده‌هایش تا حد زیادی در میان انبوه واکنش‌ها گم شدند؛ اتفاقی که تا حدی مایه تاسف است، چون فیلم نقاط قابل توجه زیادی دارد.
نسخه کارگردان «بتمن در برابر سوپرمن» به‌طور مشخص از نسخه سینمایی کامل‌تر و منسجم‌تر است، اما حتی نسخه اکران‌شده نیز بهتر از چیزی است که حجم انتقادها در زمان انتشارش نشان می‌داد. زک اسنایدر در این فیلم تلاش می‌کند ایده قهرمان بودن را زیر سوال ببرد و بررسی کند که یک شخصیت ابرقهرمانی در دنیایی واقعی و پیچیده چگونه می‌تواند وجود داشته باشد.
همین ایده از یک سو یکی از جذاب‌ترین جنبه‌های فیلم بود و از سوی دیگر، به یکی از اصلی‌ترین دلایل واکنش‌های منفی به آن تبدیل شد. فیلم به جای این که صرفا یک ماجراجویی ابرقهرمانی کلاسیک باشد، می‌خواهد درباره مفهوم قهرمان بودن، قدرت و مسئولیت نیز حرف بزند.
با این حال، داستان در بخش‌هایی زیر بار خرده‌داستان‌های متعدد قرار می‌گیرد و فیلم گاهی بیش از اندازه روی معرفی رویدادها و شخصیت‌هایی تمرکز می‌کند که قرار بود در فیلم‌های بعدی اهمیت پیدا کنند. لحن بسیار تاریک فیلم نیز برای همه تماشاگران مناسب نبود و از همان ابتدا مشخص بود که اسنایدر قصد ندارد نسخه‌ای معمولی و قابل پیش‌بینی از رویارویی بتمن و سوپرمن بسازد.
هنری کویل هم در مرکز بخش قابل توجهی از انتقادها قرار گرفت؛ نه لزوما به دلیل بازی خودش، بلکه به خاطر نحوه نوشته شدن شخصیت سوپرمن و کلارک کنت. به نظر می‌رسد اگر فیلم فضای بیشتری برای بازی کویل و حضور انسانی‌تر کلارک فراهم می‌کرد، این بازیگر می‌توانست ابعاد بیشتری از شخصیت را نشان دهد.
با این حال، نمی‌توان میزان تعهد کویل به تصویری که اسنایدر از سوپرمن در ذهن داشت را نادیده گرفت. چه با انتخاب‌های اسنایدر موافق باشیم و چه نباشیم، کویل نقش را با تمام توان اجرا کرده است.
۲. لیگ عدالت زک اسنایدر (Zack Snyder’s Justice League)
- سال اکران: ۲۰۲۱
- کارگردان: زک اسنایدر
- بازیگران: بن افلک، هنری کویل، گل گدوت، ری فیشر، ازرا میلر، جیسون موموآ، هری لنیکس، ایمی آدامز، جرمی آیرونز، داین لین، کانی نیلسن، جی. کی. سیمونز، کیران هایندز، امبر هرد، جو مورتون، ری پورتر
- امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۷.۹ از ۱۰
- امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۷۱ از ۱۰۰
تقریبا همه می‌دانند «لیگ عدالت زک اسنایدر» چگونه پس از سال‌ها درخواست طرفداران به نمایش درآمد، بنابراین نیازی نیست دوباره تمام ماجرای ساخت و انتشار این نسخه را مرور کنیم. با این حال، شرایط غیرمعمولی که به تولید آن منجر شد، انتظارات را بسیار بالا برده بود. این نسخه قرار بود فرصتی برای اسنایدر باشد تا دیدگاه اولیه خودش را درباره فیلم بازسازی و کامل کند؛ و تا حد زیادی نیز به این هدف رسید.
تفاوت میان نسخه زک اسنایدر و نسخه سینمایی «لیگ عدالت» بسیار چشمگیر است، حتی با وجود این که اسکلت اصلی داستان در هر دو فیلم تقریبا یکسان باقی مانده است. اسنایدر بخش قابل توجهی از تصاویر جدید را فیلمبرداری کرد و خطوط داستانی تازه‌ای را نیز به فیلم اضافه کرد، اما بخش مهم‌تر ماجرا این است که نسخه او فرصت پیدا کرد داستان را با ریتم و لحنی بسیار نزدیک‌تر به دیدگاه اولیه کارگردان روایت کند.
اگر «بتمن در برابر سوپرمن» درباره فروپاشی مفهوم ابرقهرمانی بود، «لیگ عدالت زک اسنایدر» بیشتر تلاش می‌کرد جایگاه و هویت افسانه‌ای این گروه را در دنیای دی‌سی دوباره شکل دهد.
فیلم از نظر بصری بلندپروازانه و چشمگیر است و ریتم و ساختارش نیز به اسنایدر اجازه می‌دهد داستان شخصیت‌های مختلف را با جزئیات بیشتری دنبال کند. در این میان، سوپرمن هنری کویل دوباره در مرکز فیلم قرار می‌گیرد و این بار حتی لباس سیاه نمادین او نیز بخشی از داستان است.
همین بازگشت به نسخه‌ای که اسنایدر از شخصیت در ذهن داشت باعث شد بسیاری از طرفداران، تصویر کامل‌تری از مسیری را ببینند که می‌توانست ادامه پیدا کند. شاید مهم‌ترین حس هنگام تماشای فیلم همین باشد: این که بالاخره بخش‌هایی از داستانی را می‌بینیم که چند سال پیش ناتمام رها شد.
۱. «مرد پولادین» (Man of Steel)
- سال اکران: ۲۰۱۳
- کارگردان: زک اسنایدر
- بازیگران: هنری کویل، ایمی آدامز، مایکل شنون، کوین کاستنر، داین لین، لارنس فیشبرن، آنتیه تراوه، آیلت زورر، کریستوفر ملونی، راسل کرو
- امتیاز کاربران IMDb به فیلم: ۷.۱ از ۱۰
- امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: ۵۷ از ۱۰۰
بیش از یک دهه پس از اکران «مرد پولادین»، هنوز استدلال قدرتمندی برای نادیده گرفتن جایگاه آن به عنوان یکی از فیلم‌های مهم سوپرمن وجود ندارد؛ فیلمی که در عین حال نشان داد انتخاب هنری کویل برای این نقش تا چه اندازه درست از آب درآمده است.
اسنایدر علاقه‌ای نداشت نسخه جدید سوپرمن صرفا ادای احترامی به تصویر کریستوفر ریو از این شخصیت باشد. در عوض، او داستانی نسبتا واقع‌گرایانه از خاستگاه سوپرمن روایت کرد؛ داستان مردی که در حقیقت موجودی قدرتمند از سیاره‌ای دیگر است و باید در میان انسان‌هایی زندگی کند که همیشه با حضور یک موجود فرازمینی قدرتمند کنار نمی‌آیند.
با وجود مقیاس بزرگ علمی-تخیلی داستان و صحنه‌های عظیم اکشن، هسته اصلی داستان درباره مردی است که احساس می‌کند به این دنیا تعلق ندارد و تلاش می‌کند جایگاهش را در دنیا پیدا کند. همین وجه انسانی، یکی از مهم‌ترین نقاط قوت فیلم است و باعث می‌شود داستان کلارک کنت تنها به نمایش قدرت‌های سوپرمن محدود نشود.
موسیقی هانس زیمر یکی دیگر از نقاط برجسته فیلم است و در کنار نگاه بصری اسنایدر به صحنه‌های اکشن، به «مرد پولادین» هویتی بسیار مشخص می‌دهد. بعضی انتخاب‌های بصری فیلم در گذر زمان کمی قدیمی به نظر می‌رسند، اما جسارت و مقیاس فیلم همچنان باعث می‌شود تماشای آن تجربه‌ای سرگرم‌کننده باشد.
حیف که هیچ‌وقت دنباله واقعی «مرد پولادین» را ندیدیم؛ فیلمی که می‌توانست داستان سوپرمن کویل را بسیار عمیق‌تر کند و مسیر رشد او را ادامه دهد.
همان‌طور که کریستوفر ریو پیش از او و دیوید کورنسوت پس از او این کار را انجام دادند، هنری کویل نیز در «مرد پولادین» توانست کاملا در نقش سوپرمن باورپذیر باشد. او در طول فیلم از جوانی منزوی و متفکر که بار سنگین گذشته‌اش را به دوش می‌کشد، به محافظ بشریت تبدیل می‌شود.
صحنه پرواز نخست سوپرمن، همراه با موسیقی اوج‌گرفته هانس زیمر، یکی از مهم‌ترین لحظه‌های فیلم است؛ جایی که کویل می‌تواند همزمان دو وجه شخصیت را نشان دهد: کلارک کنت انسانی که به دنبال جایگاه خودش است و سوپرمنی که قرار است به قهرمان مردم تبدیل شود.
پایان «مرد پولادین» هم از همان زمان اکران بحث‌برانگیز بود و هنوز هم درباره آن اختلاف نظر وجود دارد. اما شاید همین واکنش‌ها بخشی از دلیل ماندگاری فیلم باشند؛ چون فیلمی که تلاش می‌کند تصویری متفاوت از یک شخصیت نمادین ارائه دهد، طبیعتا نمی‌تواند همه تماشاگران را با خود همراه کند.
منبع: ScreenRant
