رتبهبندی انیمیشنهای «رزیدنت اویل»؛ از بدترین تا بهترین
سری بازیهای «رزیدنت اویل» (Resident Evil) از شرکت کپکام، یکی از پیشگامان ژانر ترسناک-بقا (survival-horror) در بازیهای ویدیویی و همچنین یکی از محبوبترین مجموعه بازیهای تاریخ است که براساس آن فیلم و انیمیشنهای بسیاری نیز ساختهاند. اولین بازی این مجموعه در سال ۱۹۹۶ برای پلیاستیشن ۱ منتشر شد که در آن بازیکنان یکی از دو عضو واحد نظامی S.T.A.R.S (سرویس تاکتیکهای ویژه و نجات) را انتخاب میکردند و در پسزمینههای از پیش رندر شده با زوایای دوربین ثابت و سینمایی، شبیه به نمونههای قبلی در ژانر ترسناک-بقا مانند «تنها در تاریکی» (Alone in the Dark) در سال ۱۹۹۲، به کاوش میپرداختند.
اولین داستان «رزیدنت اویل» حول اعضای S.T.A.R.S میگردد که عمارتی مرتبط با شرکت شرور آمبرلا (Umbrella Corporation) را بررسی میکنند؛ شرکتی که آزمایشهای ژنتیکی انجام داده که منجر به ایجاد زامبیها و سایر موجودات هیولایی شده است. با این حال، سبک گیمپلی اولیه در بازی چهارم مجموعه برای PS2 به طرز چشمگیری تغییر کرد. گیمپلی «رزیدنت اویل» به سمت بازیهای اکشن سوم شخص رفت، سبکی که اکثر بازیهای بعدی، از جمله بازسازیهای کپکام از بازیهای قدیمیتر «رزیدنت اویل» آن را ادامه دادند. در این مجموعه، بازیهای اول شخص مانند «رزیدنت اویل: سوروایور» (Resident Evil: Survivor) برای PS1 و جدیدترین بازیهای فرنچایز، «رزیدنت اویل ۷» و «رزیدنت اویل: ویلج» (Resident Evil Village) نیز وجود دارند.
محبوبیت فرنچایز «رزیدنت اویل» موجب شده این مجموعه از دنیای رسانههای دیگری چون کمیکها، رمانها، اکشن فیگورها و البته فیلم و انیمیشنهای بسیاری سردربیاورد. معروفترین آنها، مجموعه فیلمهای لایواکشن «رزیدنت اویل» به کارگردانی پاول دابلیو. اس. اندرسون و با حضور میلا یوویچ در نقش اصلی است. همچنین یک بازسازی کمتر موفق در سال 2021 به نام «رزیدنت اویل: به راکونسیتی خوش آمدید» (Resident Evil: Welcome to Raccoon City) نیز منتشر شد. جدیدترین اقتباس از دنیای «رزیدنت اویل»، فیلمی با همین نام به کارگردانی زک کرگر، کارگردان فیلم ترسناک «سلاحها» (Weapons) است که با خط داستانی یا کاراکترهای مشخصی از بازیها کار ندارد، بلکه از جهانسازی بازیها الهام میگیرد.
اقتباسهای لایواکشن از «رزیدنت اویل» با واکنشهای ضد و نقیضی مواجه بودهاند؛ اما یک چیز بین آنها مشترک است: اینکه شباهت دقیقی به منبع اصلی ندارند. این وظیفه بر دوش انیمیشنهای «رزیدنت اویل» گذاشته شد که اولین آنها به سال ۲۰۰۴ و آخرین آنها به ۲۰۲۳ برمیگردند. در ادامه قصد داریم به انیمیشنهای مختلف «رزیدنت اویل» بپردازیم و آنها را از بدترین تا بهترین رتبهبندی کنیم.
۷. بایوهازارد ۴: اینکیوبیت (Biohazard 4: Incubate)
۶. بایوهازارد: مجری ۴بعدی (Biohazard 4D-Executer)
۵. رزیدنت اویل: تباهی (Resident Evil: Degeneration)
۴. رزیدنت اویل: نفرینشدگی (Resident Evil: Damnation)
۳. رزیدنت اویل: تاریکی بیانتها (Resident Evil: Infinite Darkness)
۲. رزیدنت اویل: جزیره مرگ (Resident Evil: Death Island)
۱. رزیدنت اویل: انتقام (Resident Evil: Vendetta)
۷. بایوهازارد ۴: اینکیوبیت (Biohazard 4: Incubate)

- سال اکران: ۲۰۰۶
- کارگردان: کونیومی ماتسوشیتا
- بازیگران: مایکل گاف، پاول مرسیه، رنه موهیکا، رینو رومانو
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۶.۱ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: – از ۱۰۰
اگر با مجموعه بازیهای «رزیدنت اویل» آشنا باشید، احتمالاً میدانید که این مجموعه در ژاپن نه به این نام، که تحت عنوان «بایوهازارد» (Biohazard) شناخته میشود؛ عنوانی که صرفاً از نظر معنی بیشتر به داستان بازیها مرتبط میشود. بایوهازارد به خطری برای سلامت انسان یا محیط زیست اشاره دارد که از کار بیولوژیکی، به ویژه کار با میکروارگانیسمها ناشی میشود. شرکت مخوف آمبرلا هم از مواد شیمیایی زیستی (بیوشیمیایی) برای خلق هیولاهای گوناگون خود استفاده میکند؛ از زامبیهای معمول و موجودات کریهی به نام «لیکر» (Licker) گرفته، تا ابرسربازان غیرانسانی نظیر «مستر ایکس» (Mr. X) و «نمسیس» (Nemesis).
فیلم بلند انیمیشنی «بایوهازارد ۴: اینکیوبیت» در سال ۲۰۰۶ و اندکی پس از انتشار بازی بسیار تأثیرگذار «رزیدنت اویل ۴»، تنها در ژاپن عرضه شد. اما این فیلم در واقع چیزی جز مجموعهای از میانپردهها و بخشهایی از گیمپلی بازی نیست که به هم چسبانده شدهاند تا اثری با مدتزمان تقریباً ۱۰۰ دقیقه شکل بگیرد. با این حال، برای حفظ این مدتزمانِ نسبتاً معقول، بسیاری از عناصر بازی اصلی حذف یا کوتاه شدهاند. بهویژه بخش بزرگی از فصلهای میانی، یعنی فصلهای سوم تا پنجم، عمدتاً کنار گذاشته شدهاند؛ از جمله سکانسهای مربوط به دشمن سمندرمانند و غولپیکری که به نام «دل لاگو» (Del Lago) شناخته میشود و رویارویی با «گانادو»های (Ganado) آلوده.
۶. بایوهازارد: مجری-۴بعدی (Biohazard 4D-Executer)

- سال اکران: ۲۰۰۰
- کارگردان: کویجی اوهاتا
- بازیگران: ماساکی آیزاوا، هیروتو توریهاتا، هیدتو اریهارا، تاداسوکه اومیزو
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۵.۶ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: – از ۱۰۰
«بایوهازارد: مجری-۴بعدی»، که در سال ۲۰۰۰ میلادی منتشر شد، بخشی از تاریخ فراموششدهی مجموعهبازیهای ترسناک کپکام به حساب میآید. این اثر، درست مانند «بایوهازارد ۴: اینکیوبیت»، تنها در ژاپن عرضه شد (و به همین دلیل نام آن بایوهازارد است نه رزیدنت اویل). با این حال، خلاف «اینکیوبیت»، این فیلم کوتاه تقریباً ۲۰ دقیقهای، برای دستگاههای شهربازی ساخته شده است. این فیلم در شهربازیهای ژاپن به نمایش درمیآمد و شامل صندلیهای متحرکی بود که با وقایع روی پرده هماهنگ شده بودند.
همچنین، درست مانند نخستین فیلم لایو-اکشن «رزیدنت اویل» با بازی میلا یوویچ، در داستان«بایوهازارد: مجری-۴بعدی» نیز هیچیک از شخصیتهای اصلی از دنیای بازیهای ویدیویی حضور ندارند. در عوض، این فیلم یک مرحلهی فرعی (یا به اصطلاح ژاپنی Gaiden) در دنیای «رزیدنت اویل» است که وقایع آن در بازهی زمانی بین «رزیدنت اویل ۲» و «رزیدنت اویل ۳» رخ میدهد؛ چرا که در این مقطع، تمام راکونسیتی به زامبیها و هیولاها آلوده شده است. داستان این فیلم کوتاه انیمیشنی (که البته بسیار کوتاه است) حول گروهی از متخصصان نظامی کلیشهای میگردد که مأموریت دارند دانشمندی سرکش را در شهر پیدا کنند. با وجود جلوههای ویژهی جذاب برای موجودات و برخی لحظات خونین، داستان اثر واقعاً چنگی به دل نمیزند.
بدتر از آن، کیفیت انیمیشنهای کامپیوتری آن است که حتی به نسبت سال ۲۰۰۰ بهشدت ابتدایی به نظر میرسد. در مجموع، با اینکه این فیلم بخشی جالب از تاریخچهی «رزیدنت اویل» است، اما دیدن آن لطفی ندارد و بین انیمیشنهای دیگر این مجموعه، در ردهی پایینی قرار میگیرد.
۵. رزیدنت اویل: تباهی (Resident Evil: Degeneration)

- سال اکران: ۲۰۰۸
- کارگردان: ماکوتو کامیا
- بازیگران: پاول مرسیه، آلیسون کورت، لورا بیلی، راجر کریگ اسمیت
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۶.۴ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: ۶۷ از ۱۰۰
فیلم «رزیدنت اویل: تباهی» محصول سال ۲۰۰۸، از نظر فنی نخستین فیلم بلند انیمیشنی اورجینال در مجموعهی «رزیدنت اویل» به حساب میآید که توسط کپکام و سونی پیکچرز اینترتینمنت ساخته شده است؛ مشخصاً «بایوهازارد: مجری-۴بعدی» یک فیلم بلند نبود و «بایوهازارد ۴: اینکیوبیت» نیز داستانی اورجینال نداشت و در عوض از تصاویر موجود در گیمپلی بازی استفاده میکرد. از آنجا که «رزیدنت اویل: تباهی» نخستین عنوان از آثار بلند انیمیشنی است که داستانی مستقل دارد، میتوان فهمید که چرا کیفیت انیمیشن آن بین انیمیشنهای دیگر این مجموعه ضعیفتر است.
داستان «رزیدنت اویل: تباهی» در خط زمانی این مجموعه، بین وقایع بازیهای «رزیدنت اویل ۴» و «رزیدنت اویل ۵» رخ میدهد و تلاش میکند برخی شکافهای روایی (مانند معرفی شرکت شرور «ترایسل» یا Tricell) را پر کند. بخش عمدهای از زمان فیلم در مکان خیالی «فرودگاه هارواردویل» میگذرد و ماجراهای لئون اس. کندی و کلر ردفیلد، که هر دو از شخصیتهای اصلی چندین بازی این مجموعه هستند، را دنبال میکند که سعی دارند جلوی شیوع یک ویروس در آن مکان را بگیرند.
مشکل اصلی «رزیدنت اویل: تباهی» باز هم عمدتاً به کیفیت انیمیشن آن برمیگردد که جذابیت برجستهای ندارد. فقدان بودجهای کلان باعث شده تا انیمیشنها، بهویژه در بخش حرکات صورت شخصیتها، بسیار خشک و مصنوعی به نظر برسند. محیط فرودگاه نیز تا حدی بیروح و کسلکننده است. البته باید منصف بود؛ «رزیدنت اویل: تباهی» بدترین انیمیشن دنیا نیست؛ حتی بدترین اقتباس سینمایی «رزیدنت اویل» هم محسوب نمیشود. با این حال، به دلیل ضعفهایی در انیمیشن و دوبله، و روایت ساده و کلیشهای آن، «رزیدنت اویل: تباهی» در مقایسه با دیگر انیمیشنهای «رزیدنت اویل»، رنگ میبازد.
۴. رزیدنت اویل: نفرینشدگی (Resident Evil: Damnation)

- سال اکران: ۲۰۱۲
- کارگردان: ماکوتو کامیا
- بازیگران: متیو مرسر، دیو ویتنبرگ، ول تاسو، دیوید وینست، وندی لی، کورتنی تیلور
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۶.۴ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: ۱۰۰ از ۱۰۰
چهار سال پس از انتشار انیمیشن بلند «رزیدنت اویل: تباهی» در سال ۲۰۰۸، شرکتهای کپکام و سونی پیکچرز اینترتینمنت تصمیم گرفتند دنبالهای بر آن با عنوان «رزیدنت اویل: نفرینشدگی» را در سال ۲۰۱۲ تولید و عرضه کنند؛ عنوانی که شباهت بیش از حدی به قسمت پیشین دارد. داستان این اثر نیز، همچون فیلم قبلی، پس از وقایع بازی «رزیدنت اویل ۴» رخ میدهد و بار دیگر شخصیت اصلی آن بازی، یعنی لئون کندی را دنبال میکند.
این بار، خلاف «رزیدنت اویل: تباهی» و بازی «رزیدنت اویل ۲» که لئون در کنار کلر ردفیلد حضور داشت، او با جاسوسی جذاب و مرموز، که محبوب طرفداران نیز هست و رابطهای پرفراز و نشیب با لئون دارد، یعنی ایدا وانگ (که او نیز مانند لئون و کلر، نخستین بار در «رزیدنت اویل ۲» معرفی شده بود) همراه میشود.
ماجرای فیلم در کشوری خیالی به نام جمهوری اسلاو شرقی (واقع در اروپای شرقی و بازمانده از دوران شوروی سابق) میگذرد و تلاشهای لئون را برای جلوگیری از بهکارگیری سلاحهای بیولوژیک در جنگ داخلیِ جاری در آن کشور به تصویر میکشد. در ادامه، شاهد حملهی هیولاها، درگیریهای مسلحانه و انفجارهای متعددی هستیم؛ روندی که راستش را بخواهید، تفاوت چندانی با اکثر انیمیشنهای دیگر مجموعهی «رزیدنت اویل» ندارد. همین موضوع به یکی از نقاط ضعف اصلی این اثر تبدیل میشود؛ یعنی کلیشهای و معمولی بودن بیش از حد داستان آن. البته فیلم آنقدرها هم بد نیست، اما بهراحتی از یاد میرود؛ بهویژه با در نظر گرفتن فضای خاکستری و بیروح حاکم بر آن.
با این حال، کیفیت انیمیشن این اثر نسبت به «رزیدنت اویل: تباهی» بهمراتب بهتر است؛ چهرهها حالات واقعگرایانهتری دارند، حرکات شخصیتها (بهلطف فناوری موشنکپچر) روانتر شدهاند و صحنههای اکشن نیز از طراحی و اجرای بهتری برخوردارند. با وجود این پیشرفت چشمگیر در انیمیشن نسبت به قسمت پیشین، کیفیت فنی این اثر همچنان در مقایسه با قسمتهای بعدی این مجموعه، حرف چندانی برای گفتن ندارد.
۳. رزیدنت اویل: تاریکی بیانتها (Resident Evil: Infinite Darkness)

- سال اکران: ۲۰۲۱
- کارگردان: ائیچیرو هاسومی
- بازیگران: نیک آپوستولایدس، استفانی پانیسلو، ری چیس، جونا شاو، داگ استون
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۵.۸ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: ۵۵ از ۱۰۰
خلاف سایر آثار موجود در این فهرست، به استثنای فیلم ۲۰ دقیقهای «بایوهازارد: مجری-۴بعدی»، «رزیدنت اویل: تاریکی بیانتها» نه یک فیلم بلند انیمیشنی، که یک مینیسریال چهار قسمتی است که سال ۲۰۲۱ از نتفلیکس منتشر شد. قالب سریالی به داستان «تاریکی بیانتها» فرصت داد تا زمان بیشتری برای شخصیتپردازی و نمایش هرج و مرجهای هیولایی خود داشته باشد.
داستان این اثر در فاصلهی زمانی میان بازیهای «رزیدنت اویل ۴» و «رزیدنت اویل ۵» رخ میدهد و ماجراهای لئون کندی – که در این زمان عملاً به نماد اصلی انیمیشنهای «رزیدنت اویل» تبدیل شده بود – را دنبال میکند که باری دیگر همراه کلر ردفیلد باید دوباره با هیولاها و زامبیها مقابله کنند؛ این بار در کاخ سفید!
این مجموعهی ۴ قسمتی نتفلیکس از بسیاری از جنبهها موفق عمل کرده است. در وهلهی اول، بر محبوبترین شخصیتهای فرنچایز، یعنی لئون و کلر، تمرکز دارد. همچنین بیشترین و بهترین صحنههای اکشن را در میان تمام آثار این فهرست ارائه میدهد. با این حال، مشکلاتی هم دارد که مانع از این میشود که آن را در رتبهی نخست قرار دهیم. برای نمونه، با اینکه مدتزمان کلی آن بهمراتب بیشتر از سایر انیمیشنهای «رزیدنت اویل» است، اما داستانش همچنان بسیار کلیشهای و ساده باقی مانده و از جایی به بعد بیش از حد کش پیدا میکند. این اثر بسیاری از همان الگوهای تکراری دیگر انیمیشنهای «رزیدنت اویل» را به کار میگیرد، با این تفاوت که حلوفصل آنها زمان بیشتری میبرد و اغلب در قسمتهای مختلف تکرار میشوند. همچنین، پایانبندی داستان که در آن لئون و کلر با دلخوری و کدورت از یکدیگر جدا میشوند، واکنشهای متفاوتی را از سوی طرفداران برانگیخت.
۲. رزیدنت اویل: جزیره مرگ (Resident Evil: Death Island)

- سال اکران: ۲۰۲۳
- کارگردان: ائیچیرو هاسومی
- بازیگران: متیو مرسر، کوین دورمن، ارین کیهیل، استفانی پانیسلو، نیکول تامپکینز
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۵.۷ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: -۷۱ از ۱۰۰
«رزیدنت اویل: جزیره مرگ» در حال حاضر جدیدترین انیمیشن فرنچایز است. از نظر ترتیب زمانی بازیها، این فیلم بین «رزیدنت اویل ۶» و «رزیدنت اویل ۷» قرار میگیرد و تقریباً تمام شخصیتهای اصلی بازیها در آن حضور دارند؛ از لئون گرفته، تا کریس و کلر ردفیلد و جیل ولنتاین. فقط خبری از ایتان وینترز از بازیهای «رزیدنت اویل ۷» و «رزیدنت اویل ویلج» در آن نیست. نکتهی جالب اینکه در دنیای «رزیدنت اویل»، فیلم «جزیره مرگ» اولین باری به حساب میآید که در آن لئون و جیل با هم ملاقات میکنند.
داستان «رزیدنت اویل: جزیره مرگ» در جزیرهی زندان آلکاتراز سان فرانسیسکو اتفاق میافتد و یادآور فیلمهای کلاسیک اکشن دههنودی چون (The Rock) است. گروه شلوغ شخصیتها به این زندان متروکه وارد میشوند تا جلوی یک حملهی بیوتروریستی بالقوه را بگیرند. آنها به محض ورود به این مکان، با انبوهی از هیولاها، هرج و مرج و ماجراهای همیشگی روبرو میشوند و خودتان میدانید بقیهی روال کار از چه قرار است.
از آنجا که این اثر جدیدترین انیمیشن بلند در فهرست ماست، کیفیت فنی آن بینقص است؛ انیمیشنها، به ویژه انیمیشن چهرهها بسیار روان هستند، حرکات اکشن با فناوری موشنکپچر ساخته شده و جزئیات بافتها در مقایسهها با انیمیشنهای «رزیدنت اویل» دیگر حرف ندارند. همین موضوع امتیاز بزرگی برای آن محسوب میشود. دلیل دیگری که موجب شده این اثر در رتبهای بالا در فهرست ما قرار بگیرد، حضور همزمان تمام شخصیتهای محبوبمان است که برخیهایشان برای اولین بار است در کنار هم به مبارزه میپردازند. با این حال، فضای فیلم کمی اغراقشده و مضحک است که باعث میشود جنبههای ترسناک و دلهرهآوری که این مجموعه را به آنها میشناسیم کمرنگ شوند.
۱. رزیدنت اویل: انتقام (Resident Evil: Vendetta)

- سال اکران: ۲۰۱۷
- کارگردان: تاکانوری تسوجیموتو
- بازیگران: متیو مرسر، جان دمیتا، ارین کیهیل، کریستینا وی، کوین دورمن
- امتیاز کاربران وبسایت IMDb به فیلم: ۶.۲ از ۱۰
- امتیاز وبسایت راتن تومیتوز به فیلم: ۵۰ از ۱۰۰
«رزیدنت اویل: انتقام» یا «رزیدنت اویل: وندتا» محصول سال ۲۰۱۷، سومین فیلم انیمیشنی فرنچایز به حساب میآید که از نظر زمانی بین دو عنوان «رزیدنت اویل: نفرینشدگی» و «تاریکی بینهایت» قرار میگیرد. نکتهی هیجانانگیز این فیلم این است که برای اولین بار در تاریخ مجموعه، لئون و کریس، از محبوبترین شخصیتهای سری، کنار هم قرار میگیرند (البته اگر گفتگوی کوتاه آنها را در بازی «رزیدنت اویل ۶» در نظر نگیرید) و به معنای واقعی کلمه با هم متحد میشوند.
علاوه بر این، «رزیدنت اویل: انتقام» شخصیت ربکا چمبرز را نیز وارد دنیای انیمیشنهای مجموعه میکند. این شخصیت، که در فیلم «جزیره مرگ» هم حضور دارد، کار خود را به عنوان یکی از اعضای تیم S.T.A.R.S کنار کریس در نخستین بازی «رزیدنت اویل» آغاز کرد. او بعدها در بازی مستقل خود، یعنی «رزیدنت اویل زیرو» (Resident Evil 0) – که پیشدرآمدی بر قسمت اول است – نقش اصلی را بر عهده داشت و در فیلم ۲۰۱۷ به عنوان دانشمندی ظاهر میشود که به کریس و لئون کمک میکند.
داستان فیلم «رزیدنت اویل: انتقام»، که وقایع آن بین بازیهای «رزیدنت اویل ۶» و «رزیدنت اویل ۷» میگذرد، دربارهی تلاشهای کریس، لئون و ربکا برای متوقف کردن مردی دیوانه به نام گلن آریاس است؛ کسی که قصد دارد ویروسی جدید و خطرناک را در سراسر شهر نیویورک پخش کند. با اینکه طرح داستانی این اثر شباهتهایی به سایر انیمیشنهای «رزیدنت اویل» دارد، اما «انتقام» هم در شخصیتپردازی، هم در سیر تحول آنها، بهترین عملکرد را بین سایر انیمیشنهای «رزیدنت اویل» ارائه میدهد؛ ضمن اینکه از برخی از جذابترین صحنههای اکشن (با کیفیت بالا) بین آنها برخوردار است. ترکیب داستانی شخصیتمحور با صحنههای اکشن فوقالعاده جذاب، باعث شده تا ما آن را به عنوان بهترین اثر بین انیمیشنهای مجموعهی «رزیدنت اویل» انتخاب کنیم.
منبع: Looper










